InScience Magazine

Tag: γεωλογία

  • Oμιλία της κ. Εύης Νομικού, με θέμα: «Διεπιστημονικές Προσεγγίσεις στο Υποθαλάσσιο Ηφαιστειακό Τόξο στο Αιγαίο»

    Oμιλία της κ. Εύης Νομικού, με θέμα: «Διεπιστημονικές Προσεγγίσεις στο Υποθαλάσσιο Ηφαιστειακό Τόξο στο Αιγαίο»

    Το InScience.gr σάς παρουσιάζει την ομιλία της κ. Εύης Νομικού, Καθηγήτριας Φυσικής Γεωγραφίας και Γεωλογικής Ωκεανογραφίας στο Τμήμα Γεωλογίας και Γεωπεριβάλλοντος στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, με τίτλο «Διεπιστημονικές Προσεγγίσεις στο Υποθαλάσσιο Ηφαιστειακό Τόξο στο Αιγαίο». Η ομιλία διεξήχθη την Δευτέρα 25 Μαΐου 2026 στις 18:00. Σύντομη περιγραφή

    Οι κίνδυνοι από τα ηφαίστεια στο Ελληνικό Ηφαιστειακό Τόξο — όπως εκρήξεις, καταρρεύσεις ηφαιστείων, κατολισθήσεις, τσουνάμι και υδροθερμικά φαινόμενα — συνδέονται με τη δράση του μάγματος και τις κινήσεις των τεκτονικών πλακών. Τα ηφαίστεια της περιοχής, όπως της Σαντορίνης, της Μήλου, του Κολούμπου, της Νισύρου και των Μεθάνων, παραμένουν ενεργά λόγω αυτών των διεργασιών στο υπέδαφος.

    Η περιοχή Σαντορίνης–Κολούμπου παρουσιάζει κατά καιρούς αυξημένη δραστηριότητα, γεγονός που δείχνει ότι μπορεί να προκύψουν συνδυασμένοι γεωκίνδυνοι. Για την καλύτερη κατανόηση και έγκαιρη προειδοποίηση χρησιμοποιούνται σεισμολογικά, γεωδαιτικά και δορυφορικά δεδομένα, μαζί με σύγχρονα υπολογιστικά μοντέλα και τεχνητή νοημοσύνη.Σύντομο Βιογραφικό:

    Η Παρασκευή (Εύη) Νομικού είναι Καθηγήτρια Φυσικής Γεωγραφίας και Γεωλογικής Ωκεανογραφίας στο Τμήμα Γεωλογίας και Γεωπεριβάλλοντος του ΕΚΠΑ.

    Έχει συμμετάσχει σε περισσότερες από 80 ελληνικές και διεθνείς ωκεανογραφικές αποστολές με αντικείμενο την υποθαλάσσια χαρτογράφηση και τη μελέτη θαλάσσιων γεωκινδύνων. Η έρευνά της επικεντρώνεται στα υποθαλάσσια ηφαίστεια, τα τεκτονικά ρήγματα, τα τσουνάμι και τις υποθαλάσσιες κατολισθήσεις, αξιοποιώντας καινοτόμες θαλάσσιες τεχνολογίες και αυτόνομα υποβρύχια οχήματα.

    Το 2025 τιμήθηκε με το Fisher Medal της Διεθνούς Ένωσης Ηφαιστειολογίας και Χημείας του Εσωτερικού της Γης και διορίστηκε μέλος της Υποεπιτροπής Ονοματοδοσίας Υποθαλάσσιων Γεωμορφολογικών Χαρακτηριστικών (SCUFN) του διεθνούς προγράμματος GEBCO.Κεφάλαια της Ομιλίας

    Κεφάλαια της Ομιλίας

    00:00:21 Εισαγωγή – Χαιρετισμός

    00:02:47 Ομιλία

    00:53:00 Ερωτήσεις

    00:53:11 Πότε ήταν η τελευταία έκρηξη στο ηφαίστειο των Μεθάνων;

    00:53:36 Πως υπολογίζουμε τον αριθμό των εκρήξεων ενός ηφαιστείου. Απο ποια ακριβώς στοιχεία συμπεραίνουμε τον αριθμό των εκρήξεων;

    00:55:13 Πως αντιλαμβανόμαστε εάν μια ηφαιστειακή περιοχή έδωσε στο παρελθόν ή εγκυμονεί τσουνάμι;

    00:56:48 Πως ακριβώς σας βοηθούν στις έρευνές σας τα δεδομένα από δορυφόρους;

    00:57:58 Αναφέρατε ότι η περιοχή Σαντορίνης–Κολούμπου εμφανίζει κατά καιρούς αυξημένη δραστηριότητα. Πώς διακρίνεται στην πράξη μια «φυσιολογική» διακύμανση από ένδειξη που προμηνύει πιθανή έκρηξη, και ποιες παράμετροι σάς ανησυχούν περισσότερο;

    00:59:42 Με δεδομένη την εμπειρία σας σε πάνω από 80 αποστολές, τι θα έπρεπε ρεαλιστικά να προτεραιοποιήσει η Ελλάδα τα επόμενα χρόνια όσον αφορά την υποθαλάσσια παρακολούθηση και την ετοιμότητα των τοπικών κοινωνιών;

    01:01:32 Μπορεί ένας σεισμός να ενεργοποιήσει ένα ηφαίστειο και να το οδηγήσει σε έκρηξη;

    01:02:29 Επίλογος

  • Η ΑΥΤΟΒΙΟΓΡΑΦΙΑ ΤΗΣ ΓΗΣ – Τι ιστορίες μάς αφηγείται το «βιβλίο» των πετρωμάτων

    Η ΑΥΤΟΒΙΟΓΡΑΦΙΑ ΤΗΣ ΓΗΣ – Τι ιστορίες μάς αφηγείται το «βιβλίο» των πετρωμάτων

    ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΡΗΤΗΣ

    ΜΑΡΣΑ ΜΠΙΟΡΝΕΡΟΥΝΤ

    Μετάφραση: Αλεξάνδρα Γουργιώτη

    ISBN 978-960-524-898-7

    Διαστάσεις: 14 x 21 cm
    Αριθμός σελίδων:     320
    Τιμή: €     15

    Έτος έκδοσης: 2023Οι πέτρες και οι βράχοι δεν είναι παρά το αρχείο που διατηρεί ο πλανήτης µας για το παρελθόν του, το ηµερολόγιο που κράτησε στο πέρασµα του γεωλογικού χρόνου. Είναι ένα ηµερολόγιο τόσο εκτενές, µε τόσο πολλούς τόµους, ώστε για να στεγαστεί χρειάστηκε ολόκληρος ο γήινος φλοιός. Μόλις κάποιος µάθει να βλέπει τις πέτρες σαν κείµενα, ολόκληρη η Γη µετατρέπεται σε µια πλανητική βιβλιοθήκη. Και οι άνθρωποι που εδώ και δύο αιώνες ανέλαβαν να µεταφράσουν τα κείµενα της βιβλιοθήκης αυτής είναι οι γεωλόγοι.

    Τα κείµενα της πλανητικής µας βιβλιοθήκης αφηγούνται παραµύθια επιβίωσης µε αίσιο τέλος, αλλά και γοτθικής ατµόσφαιρας ιστορίες µαζικής καταστροφής. Καθώς βυθιζόµαστε στις αχανείς εκτάσεις του γεωλογικού χρόνου και της γήινης ιστορίας, νιώθουµε να µας τυλίγει η παρουσία του παρελθόντος και συνειδητοποιούµε ότι µια µέρα θα γίνουµε κι εµείς µια µικρή καταχώριση στο ηµερολόγιο της Γης. Ας σεβαστούµε, λοιπόν, τις λεπτές ισορροπίες του κόσµου που µας περιβάλλει, ώστε η µελλοντική καταγραφή που θα µας αφορά να µην θυµίζει αρχαία ελληνική τραγωδία.

    _____________________________________________________________________________________

    H Marcia Bjornerud είναι αµερικανίδα γεωλόγος, καθηγήτρια περιβαλλοντικών σπουδών και γεωεπιστηµών στο Πανεπιστήµιο Lawrence των ΗΠΑ. Μέλος της Αµερικανικής Γεωλογικής Εταιρείας, έχει πλούσιο ερευνητικό έργο το οποίο επικεντρώνεται στη φυσική των σεισµών και στις ορογενετικές διαδικασίες. Αρθρογραφεί συχνά σε εφηµερίδες (Wall Street Journal, Los Angeles Times) και περιοδικά (The New Yorker, Wired), ενώ έχει σηµαντική συγγραφική παρουσία στο πεδίο της επιστηµονικής εκλαΐκευσης. Άλλα βιβλία της: Timefulness: How Thinking Like a Geologist Can Help Save the World (2018, Η πληµµύρα του χρόνου: Πώς η γεωλογική σκέψη µπορεί να σώσει τον κόσµο· θα εκδοθεί στα ελληνικά από τις Πανεπιστηµιακές Εκδόσεις Κρήτης), Geopedia: A Brief Compendium of Geologic Curiosities (2022, Γεωπαιδεία: Συνοπτική επιτοµή µικρών γεωλογικών θαυµάτων).