InScience Magazine

Author: Βασίλης Λεμπέσης

  • ΟΛΑ ΞΕΚΙΝΗΣΑΝ ΠΑΡΑ ΠΟΛΥ ΑΠΛΑ – Οι τέσσερις φυσικές αρχές που διαμόρφωσαν τον έμβιο κόσμο

    ΟΛΑ ΞΕΚΙΝΗΣΑΝ ΠΑΡΑ ΠΟΛΥ ΑΠΛΑ – Οι τέσσερις φυσικές αρχές που διαμόρφωσαν τον έμβιο κόσμο

    ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΡΗΤΗΣ

    RAGHUVEER PARTHASARATHY

    Μετάφραση: Μαριλένα Παπαϊωάννου
    Επιστημονική επιμέλεια: Νίκος Μοσχονάς

    ISBN 978-618-230-110-4
    Διαστάσεις: 17 x 24 cm
    Αριθμός σελίδων: 360
    Τιμή: € 22
    Έτος έκδοσης: 2025Περιγραφή

    Ένα αιλουροειδές που κυνηγά διαφέρει πλήρως ως προς τη μορφή και τη λειτουργία του από ένα δέντρο βαθιά ριζωμένο στο έδαφος. Ένας άνθρωπος διαφέρει πάρα πολύ από ένα βακτήριο ή μια ζέβρα. Κι όμως, παρά την εκθαμβωτική ποικιλομορφία του, ο έμβιος κόσμος στηρίζεται σε μια ομάδα ενιαίων φυσικών αρχών που διαπλάθουν τη μορφή και τη συμπεριφορά κάθε πλάσματος μέσα σε αυτόν.

    Σε αυτό το βιβλίο ο Raghuveer Parthasarathy εξηγεί με ποιον τρόπο τέσσερις θεμελιώδεις έννοιες —η αυτοσυγκρότηση, τα ρυθμιστικά κυκλώματα, η προβλέψιμη τυχαιότητα και η υπό κλίμακα αύξηση— διέπουν τη μηχανή της ζωής από τα μικροσκοπικά μόρια έως τους γιγαντιαίους ελέφαντες. Περιγράφει, επίσης, πώς η βιοφυσική αποκαλύπτει τους μηχανισμούς ποικίλων φαινομένων, π.χ. γιατί τα άκρα μας σχηματίζονται στις σωστές θέσεις και όχι κάπου αλλού ή γιατί οι άνθρωποι χρειάζονται πνεύμονες ενώ τα μυρμήγκια όχι. Επιπλέον, διερευνά το ενδεχόμενο επιστημονικών προόδων που θα μας επέτρεπαν να εφαρμόσουμε σε ζωντανούς οργανισμούς δυνητικά σωτήριες αν και αμφιλεγόμενες τεχνολογίες, όπως η γονιδιακή επεξεργασία, η ανάπτυξη με-μονωμένων οργάνων και η μηχανική οικοσυστημάτων.

    Το Όλα ξεκίνησαν πάρα πολύ απλά, με δεκάδες πρωτότυπες ακουαρέλες και σχέδια του συγγραφέα, είναι μια συναρπαστική περιήγηση στη νέα επιστήμη της βιοφυσικής, η οποία κυριολεκτικά μεταμορφώνει την κατανόησή μας για τη ζωή πάνω στη Γη.Ο Raghuveer Parthasarathy (Ράγκουβηρ Παρτασάραδυ) είναι Αμερικανός φυσικός Ινδικής καταγωγής, τακτικός καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Όρεγκον (ΗΠΑ) και μέλος των ινστιτούτων Μοριακής Βιολογίας και Επιστήμης Υλικών στο ίδιο πανεπιστήμιο. Απόφοιτος του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας στο Μπέρκλεϋ και εταίρος της Αμερικανικής Εταιρείας Φυσικής, έχει πλούσιο ερευνητικό έργο που αφορά κυρίως τη χρήση πρωτοποριακών μεθόδων οπτικής μικροσκοπίας στη μελέτη του μικροβιώματος του εντέρου. Το Όλα ξεκίνησαν πάρα πολύ απλά είναι το πρώτο του βιβλίο.

  • Παρουσίαση του βιβλίου «Η δίκη του Γαλιλαίου»

    Παρουσίαση του βιβλίου «Η δίκη του Γαλιλαίου»

    To InScience σας παρουσιάζει το βιβλίο «Η ΔΙΚΗ ΤΟΥ ΓΑΛΙΛΑΙΟΥ». Συμμετέχουν ο συγγραφέας Κώστας Γαβρόγλου Ομότιμος Καθηγητής του Πανεπιστημίου της Αθήνας, ο Θόδωρος Αραμπατζής, Καθηγητής Ιστορίας και Φιλοσοφίας της Επιστήμης στο Πανεπιστήμιο της Αθήνας και ο Κωνσταντίνος Ταμπάκης, Κύριος Ερευνητής στην Ιστορία των Επιστημών και της Τεχνολογίας στο Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών. Η παρουσίαση διοργανώθηκε την Πέμπτη 8 Μαΐου 2025.

    Περίληψη:

    Μέσα από τη συζήτηση με τους δύο συνομιλητές, θα γίνει ένας σχολιασμός της περιόδου από τις πρώτες τηλεσκοπικές ανακαλύψεις του Γαλιλαίου το 1609 μέχρι και την ολοκλήρωση της Δίκης το 1633. Στόχος είναι η ανάδειξη του πλαισίου στο οποίο διαδραματίζονται οι επιστημονικές, φιλοσοφικές, θεολογικές, πολιτικές και ιδεολογικές διαμάχες της εποχής, που καταλήγουν στη Δίκη.

    Το βιβλίο περιέχει, επίσης, και ένα κεφάλαιο για τη Ζωή της Δίκης μετά τη Δίκη, στο οποίο σκιαγραφούνται οι σημαντικότερες εξελίξεις στη διάρκεια των 350 ετών από το τέλος της Δίκης, όταν πολλοί λόγιοι θέλησαν να υπερασπιστούν τον Γαλιλαίο, ενώ άλλοι θέλησαν να επιχειρηματολογήσουν πως η Εκκλησία έπραξε καλώς.

    Στο βιβλίο προβάλλεται η θέση πως το πρόβλημα για την Καθολική Εκκλησία δεν ήταν τόσο η θεολογικά αιρετική άποψη της κίνησης της Γης, όσο το ό,τι, μία νέα κοσμολογία, θα οδηγούσε σε ένα νέο τρόπο θέασης της φύσης. Και τότε ο αριστοτελισμός, ο οποίος είχε ήδη δεχτεί πολλά πυρά, θα κατέρρεε. Μαζί του, θα κατέρρεε και το σύστημα ιδεών που αποτελούσε το υπόβαθρο της τεράστιας κοινωνικής εξουσίας των φιλοσόφων και θεολόγων. Οι αστρονόμοι, οι μαθηματικοί, και οι τεχνίτες, θα άρχιζαν να διαδραματίζουν κυρίαρχο ρόλο. Θα άλλαζαν οι κοινωνικοί συσχετισμοί, με νέες κοινωνικές διαστρωματώσεις. Αυτά ήθελε να αποφύγει η εκκλησιαστική εξουσία τον 17ο αιώνα, και οι παραδοσιακές ερμηνείες των Γραφών τής έδιναν το καλύτερο άλλοθι για να μην αλλάξει η τάξη των πραγμάτων.

    ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ

    Ο Κώστας Γαβρόγλου γεννήθηκε το 1947 στην Κωνσταντινούπολη, όπου και ολοκλήρωσε τις εγκύκλιες σπουδές του. Συνέχισε τις σπουδές του στην Αγγλία, στα Πανεπιστήμια Lancaster, Cambridge και στο Πανεπιστήμιο του Λονδίνου (Imperial College) από όπου και έλαβε το διδακτορικό του στη θεωρητική φυσική.

    Εργάστηκε στο Πολιτειακό Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης, στα πανεπιστήμια Βοστώνης, Harvard, MIT, Cambridge, Pennsylvania και Istanbul Technical University, στο ΕΜΠ και στο Πανεπιστήμιο Αθηνών.

    Σήμερα είναι ομότιμος καθηγητής ιστορίας των επιστημών του Πανεπιστημίου Αθηνών.

    Τα ερευνητικά του ενδιαφέροντα είναι η ιστορία της φυσικής και της χημείας του 19ου και 20ού αιώνα. Μερικά από τα βιβλία του είναι Neither Physics nor Chemistry: A history of quantum chemistry (μαζί με την Ana Simoes) (M.I.T. Press, 2011), History of Artificial Cold: Scientific, Technological and Cultural Aspects (Springer Publishers, 2014), Τα Κοινά της Παιδείας: σκέψεις για το παρελθόν και μέλλον του κυβερνητικού εγχειρήματος της αριστεράς, (Θεμέλιο 2021).

    Από τις Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης κυκλοφορούν τα βιβλία «Το παρελθόν των επιστημών ως ιστορία (2004)», «Το Πανεπιστήμιο Αθηνών και η Ιστορία του 1837-1937» (μαζί με τον Βαγγέλη Καραμανωλάκη και τη Χάιδω Μπάρκουλα), ενώ μαζί με τον Θόδωρο Αραμπατζή επιμελήθηκαν τα βιβλία «Ο Αϊνστάιν και η Σχετικότητα» (2005) και «Η κρίση στη φυσική και η Δημοκρατία της Βαϊμάρης – Η πολιτισμική ιστορία της κβαντικής θεωρίας» (2012).

    Το 2020 έλαβε το βραβείο Gustav Neuenschwander της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Ιστορίας των Επιστημών για το σύνολο του έργου του.

    Το 2015 εκλέχθηκε βουλευτής Επικρατείας του ΣΥ.ΡΙ.Ζ.Α. και την περίοδο 2016-2019 διετέλεσε Υπουργός Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων.

    Ερωτήσεις

    1:01:28 – Χρησιμοποιήθηκαν για τη συγγραφή του βιβλίου πηγές που δεν είχαν αξιοποιηθεί έως σήμερα στη βιβλιογραφία;

    1:03:09 – Ο Γαλιλαίος στις εργασίες του παραπέμπει σε αρχαίες πηγές για τις οποίες πίστευε πως πιθανόν να στήριζαν τα συμπεράσματα του;

    1:04:42 – Το έργο του Γαλιλαίου «έφτασε» στην Ανατολική Ορθόδοξη Εκκλησία; Αν ναι, ποια ήταν η αντίδραση της;

    1:08:32 – Στη συζήτηση έγινε αρκετές φορές αναφορά στο Τάγμα των Ιησουιτών. Τα υπόλοιπα Τάγματα της Καθολικής Εκκλησίας έμεναν μακρυά από από τις επιστημονικές αντιπαραθέσεις;

    1:10:55 – Πώς ακριβώς αντέδρασε η ευρωπαϊκή διανόηση στην καταδίκη του Γαλιλαίου;

    1:15:00 – Μετά το πέρας της δίκης η στάση του Γαλιλαίου μπορεί να θεωρηθεί μετάνοια ή στρατηγική υποχώρηση;

    ​​1:17:12 – Ο Γαλιλαίος συχνά παρουσιάζεται σαν μια ατομικότητα απέναντι σε ένα σύστημα εξουσίας. Εάν τον δούμε όμως, όπως μας προτείνει ο Μπιατζόλι ή ο Φαγιεράμπεντ, σαν κομμάτι ενός άλλου συστήματος της αυλής των Μεδίκων και κατά συνέπεια ως μέρος του λόγου μιας αναδυόμενης αστικής τάξης μπορεί να μας προσδώσει μια νέα οπτική της δίκης.

    1:19:12 – Υπάρχει κάποια αναφορά σε σκέψεις του Γαλιλαίου να εγκαταλείψει την Ιταλία πριν τη δίκη;

    1:20:13 – Ο κ. Γαβρόγλου αναφέρθηκε σε έναν Borgia, ο οποίος έγραψε επιστολή εναντίον του Πάπα. Ήταν ο Caspar Borgia, ένας εκ των τριών της επιτροπής που δεν υπέγραψε την καταδίκη;

    1:22:11 – Με αφορμή την αναφορά του κ Γαβρόγλου ότι ο Γαλιλαίος ήταν «καβγατζής» και ότι δεν είχε νόημα να μην αξιοποιήσει την υποστήριξη των Ιησουιτών. Υπάρχει περίπτωση, εν μέρει, να οφείλεται στο ότι οι Ιησουίτες ενίσχυαν το κύρος των Μαθηματικών, ενώ ο Γαλιλαίος ήθελε να θεωρηθεί Φιλόσοφος;

    1:25:19 – Τελικά, ήταν μια δίκαιη δίκη;

  • Ο ΒΟΜΒΙΣΤΗΣ ΚΑΙ Ο ΣΤΡΑΤΗΓΟΣ

    Ο ΒΟΜΒΙΣΤΗΣ ΚΑΙ Ο ΣΤΡΑΤΗΓΟΣ

    ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΡΗΤΗΣ

    ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΤΡΑΧΑΝΑΣ
    Ο ΒΟΜΒΙΣΤΗΣ ΚΑΙ Ο ΣΤΡΑΤΗΓΟΣ
    Ιστορώντας την κβαντική επανάσταση 1900 – 2025

     

    ISBN 978-618-230-102-9
    Διαστάσεις: 17 x 24 cm
    Αριθμός σελίδων: 360
    Τιμή: € 15
    Έτος έκδοσης: 2025Περιγραφή

    Κατά τη διάρκεια του 20ού αιώνα, το είδος µας προχώρησε σε πρωτοφανείς τεχνολογικές πρωτοβουλίες µε τις οποίες επιχείρησε να ελέγξει τη φύση. Δηµιουργώντας παραποτάµια αναχώµατα, τεράστιες αγροτικές µονάδες µε µονοκαλλιέργειες και άλλες παρόµοιας κλίµακας κατασκευές προσπαθούµε και σήµερα να αναδιαµορφώσουµε τη φύση µε βάση τις δικές µας αποκλειστικά ανάγκες – σε τέτοιον βαθµό, µάλιστα, που φαίνεται ότι, στο τέλος, µπορεί και να την καταστρέψουµε. Στο βιβλίο αυτό, ο βιολόγος Ροµπ Νταν υποστηρίζει πως τίποτα δεν θα µπορούσε να απέχει περισσότερο απ’ την αλήθεια: αντί να αναρωτιόµαστε αν η φύση θα καταφέρει να επιβιώσει από εµάς, θα ήταν προτιµότερο να διερωτηθούµε αν θα επιβιώσουµε εµείς από αυτήν. Παρά τις καλύτερες –ή τις χειρότερες– προσπάθειές µας να θέσουµε υπό έλεγχο τον βιολογικό κόσµο, η ζωή έχει τους δικούς της κανόνες, τους οποίους καµιά ανθρώπινη παρέµβαση δεν µπορεί ν’ αλλάξει.

    Ρίχνοντας άπλετο φως σε αρκετούς θεµελιώδεις νόµους της οικολογίας, της εξέλιξης και της βιογεωγραφίας, ο Νταν µάς δείχνει για ποιους λόγους τη ζωή δεν µπορεί να τη σταµατήσει κανείς. Οργανώνουµε τις καλλιέργειές µας σε χωράφια αποκλειστικά µε ένα είδος, µόνο και µόνο για ν’ ανακαλύψουµε ότι µια νέα µορφή ζωής έχει ήδη εµφανιστεί και τους επιτίθεται. Απορρίπτουµε τα τοξικά µας απόβληtα κι αµέσως βλέπουµε ότι τα έχουν αποικήσει διάφοροι µικροοργανισµοί. Ακόµα και στο µετρό του Λονδίνου είδαµε να εµφανίζεται ένα νέο είδος κουνουπιού ικανό να εκµεταλλεύεται το φαινοµενικά αφιλόξενο περιβάλλον του. Τη ζωή δεν θα την καταστείλουν ούτε τα τελειότερα σχέδιά µας. Αντίθετα, ο Νταν µάς εξηγεί ότι εκείνο που πράµατι διακυβεύεται είναι το δικό µας µέλλον. Η Φυσική ιστορία του µέλλοντος θέτει εντελώς νέα πρότυπα για να κατανοήσουµε την ποικιλοµορφία της ζωής στον πλανήτη µας, αλλά και το πεπρωµένο του ίδιου του ανθρώπινου είδους.Ο Στέφανος Τραχανάς διδάσκει, μεταξύ άλλων, κβαντική φυσική και διαφορικές εξισώσεις στο τμήμα Φυσικής του Πανεπιστημίου Κρήτης από το 1983 έως σήμερα. Από το 1986 και μετά είναι μέλος του επιστημονικού προσωπικού του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ), και η διδασκαλία του στο τμήμα Φυσικής προσφέρεται δωρεάν.

    Είναι συγγραφέας έντεκα πανεπιστημιακών συγγραμμάτων στα παραπάνω πεδία, καθώς και των βιβλίων Το φάντασμα της όπερας: Η επιστήμη στον πολιτισμό μας και Το αμάρτημα της Εύας: Φυσική κάτω από τ’ άστρα και δημιουργική μάθηση, Ο κύκλος: επιστήμη και δημοκρατία σε ανήσυχους καιρούς, τα οποία απευθύνονται στο ευρύτερο κοινό. Το βιβλίο του An Introduction to Quantum Physics κυκλοφόρησε το 2018 από τον εκδοτικό οίκο Wiley. Υπό έκδοση για το 2025 βρίσκεται επίσης το βιβλίο του Κβαντομηχανική Λυκείου: Για τη χαρά της ανακάλυψης, το οποίο απευθύνεται κυρίως σε εκπαιδευτικούς και ανήσυχους μαθητές.

    Το 2003 ανακηρύχθηκε σε επίτιμο διδάκτορα του Πανεπιστημίου Κρήτης, ενώ το 2012 του απονεμήθηκε το Εθνικό Βραβείο Εξαίρετης Πανεπιστημιακής Διδασκαλίας εις μνήμην Ξανθόπουλου – Πνευματικού. Για το σύνολο της προσφοράς του τιμήθηκε το 2015 με τον Ανώτερο Ταξιάρχη του Φοίνικα της Ελληνικής Δημοκρατίας.

    Το 2022, το τμήμα Φυσικής του Πανεπιστημίου Κρήτης έδωσε το όνομά του σε ένα από τα αμφιθέατρά του, ενώ το 2023 ο Δήμος Ηρακλείου τού απένειμε το Βραβείο Ηθικής Τάξεως της πόλης και το ΙΤΕ τον τίτλο του Διακεκριμένου Μέλους του.

    Ως ιδρυτικό μέλος και διευθυντής των Πανεπιστημιακών Εκδόσεων Κρήτης (ΠΕΚ) του ΙΤΕ μέχρι το 2013, είχε τη βασική ευθύνη για τη δημιουργία του πρώτου πανεπιστημιακού εκδοτικού οίκου της χώρας. Τα τελευταία χρόνια, το ενδιαφέρον του στράφηκε στα ανοικτά διαδικτυακά μαθήματα και τους νέους δρόμους που αυτά ανοίγουν για την εξίσωση των ευκαιριών στην ποιοτική εκπαίδευση. Πιστεύοντας ότι η χώρα μας δεν μπορεί να μείνει έξω από τις επαναστατικές αλλαγές που συντελούνται αλλού σε αυτό το θέμα, πήρε την πρωτοβουλία για την ίδρυση του Κέντρου Ανοικτών Διαδικτυακών Μαθημάτων Mathesis –ενός αυτόνομου και αυτοχρηματοδοτούμενου τμήματος των ΠΕΚ– στο οποίο και προσφέρει εθελοντικά την εργασία του τόσο ως διευθυντής του όσο και ως δάσκαλος ή συγγραφέας. Η επιτυχία του «πειράματος» είναι το προσωπικό του στοίχημα για τα επόμενα χρόνια.

  • ΜΙΑ ΦΥΣΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΜΕΛΛΟΝΤΟΣ – Οι νόμοι της βιολογίας και το πεπρωμένο της ανθρωπότητας

    ΜΙΑ ΦΥΣΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΜΕΛΛΟΝΤΟΣ – Οι νόμοι της βιολογίας και το πεπρωμένο της ανθρωπότητας

    ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΡΗΤΗΣ

    ROB DUNN

    Μετάφραση: Δημήτρης Τομαράς, Χρήστος Σακελλαρίδης

    Σχεδίαση εξωφύλλου: Ιφιγένεια Βασιλείου

    ISBN 978-618-230-098-5

    Διαστάσεις: 14 x 21 cm

    Αριθμός σελίδων: 400

    Τιμή: € 18

    Έτος έκδοσης: 2025Περιγραφή

    Κατά τη διάρκεια του 20ού αιώνα, το είδος µας προχώρησε σε πρωτοφανείς τεχνολογικές πρωτοβουλίες µε τις οποίες επιχείρησε να ελέγξει τη φύση. Δηµιουργώντας παραποτάµια αναχώµατα, τεράστιες αγροτικές µονάδες µε µονοκαλλιέργειες και άλλες παρόµοιας κλίµακας κατασκευές προσπαθούµε και σήµερα να αναδιαµορφώσουµε τη φύση µε βάση τις δικές µας αποκλειστικά ανάγκες – σε τέτοιον βαθµό, µάλιστα, που φαίνεται ότι, στο τέλος, µπορεί και να την καταστρέψουµε. Στο βιβλίο αυτό, ο βιολόγος Ροµπ Νταν υποστηρίζει πως τίποτα δεν θα µπορούσε να απέχει περισσότερο απ’ την αλήθεια: αντί να αναρωτιόµαστε αν η φύση θα καταφέρει να επιβιώσει από εµάς, θα ήταν προτιµότερο να διερωτηθούµε αν θα επιβιώσουµε εµείς από αυτήν. Παρά τις καλύτερες –ή τις χειρότερες– προσπάθειές µας να θέσουµε υπό έλεγχο τον βιολογικό κόσµο, η ζωή έχει τους δικούς της κανόνες, τους οποίους καµιά ανθρώπινη παρέµβαση δεν µπορεί ν’ αλλάξει.

    Ρίχνοντας άπλετο φως σε αρκετούς θεµελιώδεις νόµους της οικολογίας, της εξέλιξης και της βιογεωγραφίας, ο Νταν µάς δείχνει για ποιους λόγους τη ζωή δεν µπορεί να τη σταµατήσει κανείς. Οργανώνουµε τις καλλιέργειές µας σε χωράφια αποκλειστικά µε ένα είδος, µόνο και µόνο για ν’ ανακαλύψουµε ότι µια νέα µορφή ζωής έχει ήδη εµφανιστεί και τους επιτίθεται. Απορρίπτουµε τα τοξικά µας απόβληtα κι αµέσως βλέπουµε ότι τα έχουν αποικήσει διάφοροι µικροοργανισµοί. Ακόµα και στο µετρό του Λονδίνου είδαµε να εµφανίζεται ένα νέο είδος κουνουπιού ικανό να εκµεταλλεύεται το φαινοµενικά αφιλόξενο περιβάλλον του. Τη ζωή δεν θα την καταστείλουν ούτε τα τελειότερα σχέδιά µας. Αντίθετα, ο Νταν µάς εξηγεί ότι εκείνο που πράµατι διακυβεύεται είναι το δικό µας µέλλον. Η Φυσική ιστορία του µέλλοντος θέτει εντελώς νέα πρότυπα για να κατανοήσουµε την ποικιλοµορφία της ζωής στον πλανήτη µας, αλλά και το πεπρωµένο του ίδιου του ανθρώπινου είδους.

    Περιεχόμενα

    Εισαγωγή

    1. Αιφνιδιασμένοι από τη ζωή
      2. Αστικά Γκαλάπαγκος
      3. Η ακούσια κιβωτός
      4. Η τελευταία διαφυγή
      5. Ο ανθρώπινος θώκος
      6. Η νοημοσύνη των κορακιών
      7. Υιοθετώντας την ποικιλότητα χάριν της εξισορρόπησης του ρίσκου
      8. Ο νόμος της εξάρτησης
      9. Αδέξιες συναρμολογήσεις και ρομποτικές σεξομέλισσες
      10. Ζώντας με την εξέλιξη
      11. Όχι το τέλος της φύσης

    Συμπέρασμα: Όχι πια ανάμεσα στους ζωντανούς
    Ευχαριστίες
    Σημειώσεις
    Ευρετήριο    Bιογραφικό Συγγραφέα

    Ο Rob Dunn είναι αµερικανός βιολόγος και συγγραφέας, καθηγητής Εφαρµοσµένης Οικολογίας στο Πολιτειακό Πανεπιστήµιο της Βόρειας Καρολίνας. Επιστήµονας µε τεράστιο πεδίο ενδιαφερόντων, έχει πραγµατοποιήσει επιτόπιες έρευνες στο Εκουαδόρ, την Κόστα Ρίκα, το Περού, τη Βολιβία, την Αυστραλία και σε πολλές τοποθεσίες της Βόρειας Αµερικής. Είναι γνωστός για τις προσπάθειές του να εντάξει ερασιτέχνες και µη επαγγελµατίες σε επιστηµονικά ερευνητικά προγράµµατα, υποστηρίζοντας την ιδέα του πολίτη-επιστήµονα (citizen scientist). Άλλα σηµαντικά βιβλία του: The Wild Life of Our Bodies (2011), Never Out of Season: How Having the Food We Want When We Want It Threatens Our Food Supply and Our Future (2017), Never Home Alone (2018).

  • Ομιλία Δρ. Καριοφύλλη Καραμπέρη – «Εξατομικευμένη ιατρική & θεραπεία: το κατάλληλο φάρμακο, στον κατάλληλο πληθυσμό»

    Ομιλία Δρ. Καριοφύλλη Καραμπέρη – «Εξατομικευμένη ιατρική & θεραπεία: το κατάλληλο φάρμακο, στον κατάλληλο πληθυσμό»

    Το InScience.gr σας παρουσιάζει την ομιλία του Δρ. Καριοφύλλη Καραμπέρη, ερευνητή στο Τμήμα Φαρμακευτικής του Πανεπιστημίου Πατρών και μέλος του Εργαστηρίου Φαρμακογονιδιωματικής και Εξατομικευμένης Θεραπείας, με τίτλο «Εξατομικευμένη ιατρική & θεραπεία: το κατάλληλο φάρμακο, στον κατάλληλο πληθυσμό». Η ομιλία διοργανώθηκε την Πέμπτη 20 Μαρτίου 2025.Σύντομη περίληψη:

    Η εξατομικευμένη ιατρική αποτελεί ένα ραγδαία εξελισσόμενο πεδίο που προσαρμόζει τη διάγνωση, την πρόληψη και τη θεραπεία με βάση το γενετικό προφίλ ενός ατόμου. Μεταξύ άλλων αναδυόμενων επιστημονικών πεδίων, η Φαρμακογονιδιωματική διαδραματίζει ένα καθοριστικό ρόλο στην εξατομικευμένη θεραπεία ενός ατόμου παρέχοντας την «κατάλληλη θεραπεία, στο κατάλληλο άτομο, την κατάλληλη στιγμή», βελτιστοποιώντας την απόκριση στα φάρμακα και παράλληλα μειώνοντας ή αποφεύγοντας τυχόν ανεπιθύμητες ενέργειες. Το τελευταίο διάστημα εκτός από τις διατομικές διαφορές, πολυάριθμες μελέτες έχουν αναδείξει ότι η γενετική προέλευση ενός ατόμου μπορεί να αξιοποιηθεί εκ των προτέρων και να συμβάλλει καθοριστικά στη επιλογή του κατάλληλου φαρμάκου για τον κατάλληλο πληθυσμό και την πρόβλεψη του κινδύνου που συνδέεται με τα συχνά συνταγογραφούμενα φάρμακα. Αυτή η έννοια, γνωστή ως «πληθυσμιακή φαρμακογονιδιωματική», υπόσχεται πολλά στην ενίσχυση της φαρμακογονιδιωματικής και γενικότερα στην αναδιαμόρφωση της εξατομικευμένης ιατρική και θεραπείας. Η ομιλία επικεντρώνεται κυρίως στην κατανόηση και την ανάδειξη της Εξατομικευμένης Ιατρικής και της φαρμακογονιδιωματικής ενώ παράλληλα θέτει κρίσιμα ερωτήματα όπως: «Άραγε, πόσο σημαντική είναι η γενετική προέλευση ενός ατόμου στην απόκριση ενός φαρμάκου;»ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ:

    Ο κος Καριοφύλλης Καραμπέρης είναι ερευνητής στο Τμήμα Φαρμακευτικής του Πανεπιστημίου Πατρών και μέλος του Εργαστηρίου Φαρμακογονιδιωματικής και Εξατομικευμένης Θεραπείας. Από το 2022 είναι ερευνητής – επισκέπτης στο Ινστιτούτο Εξελικτικής Βιολογίας (CSIC-UPF) του Πανεπιστημίου Pompeu Fabra στη Βαρκελώνη, Ισπανία.

    Αποφοίτησε από το τμήμα Βιοϊατρικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής στην Αθήνα, ενώ έλαβε μεταπτυχιακό δίπλωμα στις Φαρμακευτικές επιστήμες και Τεχνολογία με ειδίκευση στη «Μοριακή Φαρμακολογία, Βιοφαρμακευτική και Βιομοριακή ανάλυση» από το τμήμα Φαρμακευτικής του Πανεπιστημίου Πατρών, καθώς και το διδακτορικό του, σε συνεργασία με το Golden Helix Foundation, έναν διεθνή ερευνητικό και εκπαιδευτικό μη κερδοσκοπικό οργανισμό με έδρα το Λονδίνο στο Ηνωμένο Βασίλειο.

    Τα τελευταία έτη, ο κος Καραμπέρης έχει διατελέσει μέλος ερευνητικής ομάδας σε ερευνητικά ινστιτούτα και εταιρείες βιοτεχνολογίας υψηλού κύρους και επιστημονικής αριστείας όπως το Centre for Genomic Regulation (CRG) με έδρα την Βαρκελώνη, Ισπανία, καθώς και την Novadiscovery, εταιρεία βιοτεχνολογίας που εδράζεται στη Λυών, Γαλλία. Μεταξύ άλλων, έχει εργαστεί ως Research Technician στο King’s London College, Τμήμα Έρευνας Διδύμων και Γενετικής Επιδημιολογίας, Λονδίνο, Ηνωμένο Βασίλειο.

    Tα ερευνητικά του ενδιαφέροντα αφορούν κυρίως τους κλάδους της γονιδιωματικής και φαρμακογονιδιωματικής, καθώς και της πληθυσμιακής γενετικής και εξελικτικής βιολογίας.

    Ο κος Καραμπέρης έχει περισσότερες από 10 δημοσιεύσεις σε έγκριτα επιστημονικά περιοδικά καθώς και σημαντική συνεισφορά σε διάφορα επιστημονικά βιβλία των ανωτέρω επιστημονικών πεδίων. Παράλληλα, είναι κριτής (Review Editor) σε διεθνή επιστημονικά περιοδικά όπως το Frontiers in Pharmacology και Frontiers in Genetics (Frontiers Journal).

    Κεφάλαια της Ομιλίας

    00:00:21 Εισαγωγή – Χαιρετισμός

    00:05:19 Ομιλία

    01:03:45 Ερωτήσεις

    01:04:00 Τι είναι η αλληλούχιση του γονιδιώματος;

    01:05:06 Πώς επηρεάζει η ανάλυση μεγάλων δεδομένων (big data) την ανάπτυξη εξατομικευμένων θεραπευτικών στρατηγικών;

    01:07:00 Τι κίνδυνοι υπάρχουν αν κάποιος έχει πρόσβαση στο γονιδίωμά μας;

    01:09:21 Πώς μπορούν οι βιοδείκτες να συμβάλλουν στην πρόγνωση της απόκρισης σε θεραπεία και στην παρακολούθηση της προόδου της νόσου;

    1:11:45 Πώς μπορεί η εξατομικευμένη ιατρική να αντιμετωπίσει το πρόβλημα της ανθεκτικότητας στα φάρμακα και τις ανεπιθύμητες ενέργειες;

    1:14:16 Αν θέλει κάποιος να ακολουθήσει τη χρήση αυτής της μεθόδου ποια βήματα θα πρέπει να ακολουθήσει για να βρει το κατάλληλο φάρμακο για μια ασθένεια;

    1:15:55 Γιατί περνάμε από το «κατάλληλο φάρμακο σε έναν άνθρωπο» στο «κατάλληλο φάρμακο σε έναν πληθυσμό»;

    1:18:05 Τα πληθυσμιακά δείγματα της έρευνάς σας είναι ικανά σε μέγεθος για την εξαγωγή αξιόπιστων συμπερασμάτων;

    1:19:40 Μπορεί η γονιδιωματική να αντιμετωπίσει αυτοάνοσα νοσήματα;

    1:22:05 Επίλογος

  • ΙστωρΙΤΕ/FORTHistory – 40 χρόνια Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας, Επετειακός τόμος

    ΙστωρΙΤΕ/FORTHistory – 40 χρόνια Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας, Επετειακός τόμος

    ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΡΗΤΗΣ

    Επιστημονική επιμέλεια: Σπύρος Τζόκας,Τέλης Τύμπας

    Σχεδίαση εξωφύλλου: Βάσω Αβραμοπούλου

    ISBN 978-618-230-095-4

    Διαστάσεις: 21 x 27 cm

    Σκληρόδετο, τετράχρωμο
    Αριθμός σελίδων:     684

    Τιμή: € 24

    Έτος έκδοσης: 2025Περιγραφή

    Στα 40 χρόνια πορείας του (1983-2023), το Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ) έχει καταφέρει να εδραιώσει τη θέση του ως το κορυφαίο ερευνητικό κέντρο στη χώρα μας. Αυτή την –καθόλου δεδομένη– διαδρομή, με τα επιτεύγματα αλλά και τις αποτυχίες της, επιχειρεί να εξιστορήσει η έκδοση ΙστωρΙΤΕ. Με αφετηρία το 1983, τότε που εμφανίστηκε στην επιστημονική ζωή του τόπου μας ως Ερευνητικό Κέντρο Κρήτης (ΕΚΕΚ), ο τόμος μάς οδηγεί έως το σήμερα, όπου το ΙΤΕ αποτελείται πλέον από δέκα Ινστιτούτα, τρεις Δομές και περισσότερους από 1.600 εργαζόμενους, σε οχτώ διαφορετικές πόλεις της Ελλάδας.

    Για την εκπόνηση της ιστορικής αυτής μελέτης, συγκροτήθηκε εκ του μηδενός το Αρχείο ΙΤΕ υπό τη διεύθυνση της Τζελίνας Χαρλαύτη, διευθύντριας του Ινστιτούτου Μεσογειακών Σπουδών του ΙΤΕ. Μέσα από ενδελεχή έρευνα, συλλέχθηκαν αρχειακά έγγραφα από τα επιμέρους Ινστιτούτα και Δομές, καθώς και από προσωπικές συλλογές των ιδρυτικών στελεχών του ΙΤΕ, συγκεντρώθηκαν χιλιάδες δημοσιεύσεις από τον εγχώριο και διεθνή Τύπο σχετικές με το Ίδρυμα, και οργανώθηκαν συνεντεύξεις τόσο με τους πρωτεργάτες του πρωτοποριακού αυτού εγχειρήματος όσο και με εν ενεργεία μέλη της κοινότητάς του. Το ογκώδες αρχείο αποτέλεσε την πηγή για τον εν λόγω τόμο, για τον οποίον εργάστηκε μια ερευνητική και συγγραφική ομάδα 19 ιστορικών με την επιστημονική εποπτεία του Σπύρου Τζόκα και του Τέλη Τύμπα.

    Πέρα από επετειακός τόμος, το ΙστωρΙΤΕ αποτελεί μια σπονδυλωτή μελέτη που φιλοδοξεί να αναδείξει στο σύνολό της την πρόοδο του ΙΤΕ στην επιστήμη, την έρευνα, την τεχνολογία και την καινοτομία, εντός και εκτός εθνικών συνόρων.

    Αναλυτικά Περιεχόμενα

    Πρόλογος του Προέδρου ΔΣ του ΙΤΕ Νεκτάριου Ταβερναράκη
    Η δημιουργία του Αρχείου ΙΤΕ: ΙστωρΙΤΕ 1983-2023: ένα Πρόγραμμα, ένα Αρχείο και ένα Βιβλίο

    ΜΕΡΟΣ Α – ΕΙΣΑΓΩΓΗ – Σπύρος Τζόκας
    1. Προϋποθέσεις για τη δημιουργία του ΕΚΕΚ-ΙΤΕ
    2. Το Ερευνητικό Κέντρο Κρήτης 1983-1987: Ίδρυση, δομή, στρατηγικές
    3. Ίδρυμα Τεχνολογίας & Έρευνας: Επέκταση & σταθεροποίηση, 1987-2005
    4. To Ίδρυμα Τεχνολογίας & Έρευνας στις προκλήσεις της νέας χιλιετίας

    ΜΕΡΟΣ Β – ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ
    1. Ινστιτούτο Ηλεκτρονικής Δομής & Λέιζερ (ΙΗΔΛ) – Ηρακλής Κατσαλούλης
    2. Ινστιτούτο Μοριακής Βιολογίας & Βιοτεχνολογίας (ΙΜΒΒ) – Κατερίνα Βλαντώνη
    3. Ινστιτούτο Πληροφορικής (ΙΠ) – Γιώργος Ζούκας
    4. Ινστιτούτο Υπολογιστικών Μαθηματικών (ΙΥΜ) – Γιώργος Ζούκας
    5. Ινστιτούτο Μεσογειακών Σπουδών (ΙΜΣ) – Μαρίνος Σαρηγιάννης
    6. Ινστιτούτο Επιστημών Χημικής Μηχανικής (ΙΕΧΜΗ) – Χρήστος Καραμπάτσος
    7. Ινστιτούτο Βιοϊατρικών Ερευνών (ΙΒΕ) – Κατερίνα Βλαντώνη
    8. Αστεροσκοπείο Σκίνακα και Ινστιτούτο Αστροφυσικής (ΙΑ) – Ηρακλής Κατσαλούλης
    9. Ινστιτούτο Γεωενέργειας (ΙΓ) – Χρήστος Καραμπάτσος
    10. Ελληνικό Ινστιτούτο Γονιδιωματικής του Ανθρώπου (ΕΙΓΑ) – Κατερίνα Βλαντώνη

    ΜΕΡΟΣ Γ – ΔΟΜΕΣ
    1. Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης & Mathesis – Τζελίνα Χαρλαύτη
    2. Δίκτυο ΠΡΑΞΗ – Σπύρος Τζόκας
    3. Επιστημονικό και Τεχνολογικό Πάρκο Κρήτης – Σπύρος Τζόκας

    ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ: Η φωνή των ανθρώπων του ΙΤΕ: Συνεντεύξεις – Τζελίνα ΧαρλαύτηΟ Σπύρος Τζόκας είναι επικεφαλής της ομάδας του Τομέα Ιστορίας της Τεχνολογίας του Ινστιτούτου Μεσογειακών Σπουδών-Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΜΣ-ΙΤΕ). O Τέλης Τύμπας είναι καθηγητής στο τμήμα Ιστορίας και Φιλοσοφίας της Επιστήμης στο ΕΚΠΑ.

  • Το θαύμα του ανθρώπινου σώματος – Το πιο συναρπαστικό θέμα της ζωής: εσείς

    Το θαύμα του ανθρώπινου σώματος – Το πιο συναρπαστικό θέμα της ζωής: εσείς

    Eκδόσεις ΚΑΤΟΠΤΡΟ

    Jean Paul Schutten

    Μετάφραση – Επιστημονική επιμέλεια:
    Αζαρίας Καραμανλίδης

    ISBN: 978-618-5493-25-7

    Σκληρόδετο, Α/Μ, 160, σελ., 21 × 27 εκ.,

    26,00 € (χωρίς ΦΠΑ),

    Έτος έκδοσης: 2024

    Έτος έκδοσης: 2024Δυο λόγια για το βιβλίο

    • Το ότι έχετε μία μύτη, δύο χέρια και πεντε δάχτυλα σε κάθε πόδι το ξέρετε ήδη, αλλά γνωρίζετε επίσης ότι το σώμα σας έχει συνολικά 206 οστά, περίπου 86 δισεκατομμύρια εγκεφαλικά κύτταρα και περισσότερα από 30 τρισεκατομμύρια άλλα κύτταρα; Επιπλέον, ότι μέσα και πάνω στο σώμα σας υπάρχουν 100 τρισεκατομμύρια βακτήρια που σας κρατούν υγιείς; • Γιατί ο εγκέφαλός σας είναι τόσο μεγάλος; Και τι είναι η μακρόχρονη και τι η βραχύχρονη μνήμη; Σε τι σας βοηθά ο ύπνος, και πόσες ώρες πρέπει να κοιμάστε; • Γιατί δεν μπορείτε να διαλέξετε ποιον ερωτεύεστε; Και πώς μπορείτε να καταλάβετε ότι κάποιος είναι ερωτευμένος μαζί σας; Τι είναι οι ορμόνες; Και ποιος ο αντίκτυπός τους στο σώμα σας, στις επιθυμίες σας, στη συμπεριφορά σας; Αληθεύει ότι αυτές επηρεάζουν επίσης την πορεία του κόσμου και της ιστορίας —ότι σε αυτές οφείλονται διαφωνίες και πόλεμοι; • Τι υπάρχει μέσα στα κύτταρά σας; • Γιατί ένας μικροσκοπικός ιός μπορεί να καταστρέψει ένα ολόκληρο κύτταρο; Ποιοι, αλήθεια, είναι οι αμυντικοί μηχανισμοί του σώματός σας; Γιατί η θερμοκρασία του σώματος σας είναι πάντοτε 37 βαθμοί Κελσίου; • Ποιος είναι ο ρόλος του αίματος; Γνωρίζετε ότι για να διατηρείστε στη ζωή χρειάζεστε 3 εκατομμύρια νέα ερυθρά αιμοσφαίρια το δευτερόλεπτο; Και ότι η καρδιά σας είναι μια μηχανή που καθημερινά εκτελεί περίπου 100.000 παλμούς και διακινεί σχεδόν 8.000 λίτρα αίματος σε όλο το σώμα σας. Πώς μπορείτε να γυμνάσετε τον καρδιακό μυ σας; • Γιατί θα έπρεπε να βουρτσίζετε τα δόντια σας προτού φάτε; • Γιατί είναι κρίμα να πετάτε τα ούρα σας; • Γιατί είναι καλό να αγκαλιάζεστε; • Γιατί η Κλεοπάτρα έριχνε δηλητήριο στα μάτια της; • Τι ξέρετε για τα ωοκύτταρα, τα σπερματοζωάρια και τον γεννητικό κύκλο της γυναίκας; • Και τι πιστεύετε, είναι πιθανό μελλοντικά η ιατρική έρευνα να οδηγήσει στην ανάπτυξη τεχνητών οργάνων ώστε να μην πεθαίνουμε από ασθένειες ή γηρατειά;

    Αυτά είναι μερικά από τα δεκάδες ερωτήματα που απαντιούνται στο εντυπωσιακό και διασκεδαστικό αυτό βιβλίο για όσους νεαρούς και ενήλικους αναγνώστες επιθυμούν να βαθύνουν τις γνώσεις τους στη δομή και στη λειτουργία του ανθρώπινου σώματος, περιδιαβαίνοντας τα πεδία της ανθρωπολογίας, της ιατρικής και της ψυχολογίας.

    Το βιβλίο κυκλοφορεί ήδη σε 9 ευρωπαϊκές γλώσσες (Ολλανδικά, Γερμανικά, Γαλλικά, Ιταλικά, Νορβηγικά, Πολωνικά, Ισπανικά, Βουλγαρικά και Ελληνικά), στα Ρωσικά, στα Κινεζικά, στα Κορεατικά και στα Τουρκικά, έχει δε τιμηθεί με πολλά βραβεία. Ο συγγραφέας και η εικονογράφος έχουν λάβει πολλές τιμητικές διακρίσεις για το συνολικό έργο τους.

    Το 2024 κυκλοφόρησαν τα άλλα δύο βιβλία της σειράς, (1) Το μυστήριο της ζωής: Ένα ταξίδι στα βάθη της ιστορίας μας και (2) Τα μυστικά του Σύμπαντος: Πώς τα πάντα προέκυψαν από το τίποτε.

    Τα περιεχόμενα του βιβλίου

    Προκαταρκτικά —Ένα ολόκληρο βιβλίο μόνο για εσάς

    1. ΤΑ ΚΥΤΤΑΡΑ ΣΑΣ, ΑΛΗΘΙΝΑ ΘΑΥΜΑΤΑ
    • Το μεσοκυττάριο υγρό
    • Το ένα κύτταρο διαφέρει από το άλλο • Γιατί το κύτταρό σας χρειάζεται φύλακες
    • Στο κύτταρό σας
    • Γιατί υπάρχουν μικρές μηχανές στο κύτταρό σας; • Γιατί έχετε μονάδες παραγωγής ενέργειας στο κύτταρό σας;
    • Στο αρχηγείο του κυττάρου σας
    • Το DNA σας είναι το αφεντικό σας
    • Συναγερμός, συναγερμός!!!
    • Οι ιοί είναι ρομποτικοί νίντζα • Γιατί ένας μικροσκοπικός ιός μπορεί να καταστρέψει ένα ολόκληρο κύτταρο; • Γιατί τρέχει η μύτη σας;
    • Στο υπόλοιπο του κυττάρου σας
    • Γιατί κανείς δεν μπορεί να πει ότι είστε τεμπέληδες; • Γιατί η θερμοκρασία του σώματός σας είναι πάντοτε 37 βαθμοί Κελσίου;
    1. ΤΟ ΣΩΜΑ ΣΑΣ ΑΠΟ ΕΞΩ ΚΑΙ ΑΠΟ ΜΕΣΑ
    • Σε ένα νεκροταφείο στη μέση της νύχτας
    • Γιατί ο Ανδρέας Βεσάλιος έκλεβε πτώματα; • Ένας μυς δεν είναι ποτέ μόνος του • Γιατί χρειάζεστε τα οστά σας για να κινηθείτε;
    • Μέσα στο σώμα σας
    • Το να τεμαχίζει κανείς πτώματα είναι πιο δύσκολο από ό,τι φαίνεται • Γιατί χρειάζεται μία ημέρα για να εξέλθει η τροφή από το σώμα σας;
    1. ΥΛΙΚΟ ΓΙΑ ΣΚΕΨΗ
    • Στην αίθουσα ελέγχου του σώματός σας
    • Γιατί είναι ανόητο να ζωγραφίζουμε καρδούλες; • Ο εγκέφαλος δεν είναι υπολογιστής; • Τα έντερά σας είναι πιο έξυπνα από ό,τι νομίζετε
    • Στα δύο πρώτα επίπεδα του εγκεφάλου σας
    • Γιατί ο εγκέφαλός σας είναι τόσο μεγάλος; • Γιατί ξεχνάτε τα ευχάριστα και όχι τα δυσάρεστα;
    • Στο υψηλότερο επίπεδο
    • Γιατί οι πίθηκοι δεν είναι καλοί στα μαθηματικά; • Όλοι έχουμε έναν δολοφόνο μέσα μας
    • Στα θεμέλια του εγκεφάλου σας
    • Γιατί μερικές φορές η δράση προηγείται της σκέψης;
    • Στους μαιάνδρους της μνήμης σας
    • Γιατί νομίζετε ότι έχετε ξεχάσει διάφορα πρόσωπα και γεγονότα;
    • Στο ερμάριο των παράξενων πραγμάτων του εγκεφάλου σας
    • Γιατί μπορεί να είστε τυφλοί παρότι τα μάτια σας λειτουργούν τέλεια; • Κάποιος μπέρδεψε το κεφάλι της γυναίκας του με το καπέλο του
    • Στο αρσενικό/θηλυκό μέρος του κεφαλιού σας
    • Γιατί δεν μπορείτε να διαλέξετε ποιον ερωτεύεστε; • Κορίτσια και αγόρια: παρόμοια και διαφορετικά
    • Η θυρίδα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου του σώματός σας
    • Γιατί είστε κουρασμένοι το βράδυ; • Γιατί ορισμένες αθλήτριες μοιάζουν με άντρες;
    • Όταν το κεφάλι σας μετατρέπεται σε αίθουσα χημείας
    • Η υψηλή ατμοσφαιρική πίεση μπορεί να ξεκινήσει έναν πόλεμο • Γιατί καμιά φορά έχετε τη διάθεση να τακτοποιήσετε το δωμάτιό σας;
    • Στο ανθρωπάκι μέσα στο κεφάλι σας
    • Γιατί δεν μπορείτε να αποφασίσετε σχεδόν τίποτε μόνοι σας; • Μπορείτε να έχετε τον έλεγχο των ορμονών σας;
    • Στην καθημερινή ζωή
    • Το σώμα σας δεν μπορεί να πει ψέματα • Γιατί μπορείτε να καταλάβετε αν κάποιος είναι ερωτευμένος μαζί σας;
    • Σε μια πυτζάμα
    • Γιατί κοιμόμαστε; • Τρώμε περισσότερο όταν κοιμόμαστε λιγότερο
    • Στο κρεβάτι
    • Ο ύπνος έχει πολλές πτυχές
    1. ΑΝΑΒΟΥΝ ΤΑ ΑΙΜΑΤΑ
    • Στο κάστρο του κόμη Δράκουλα
    • Κάθε κύτταρο του αίματος είναι ένας πραγματικός ήρωας • Γιατί ένα αιματικό κύτταρο έχει δικαίωμα να νιώθει κουρασμένο;
    • Στο αίμα σας
    • Χρειάζεστε 3 εκατομμύρια νέα ερυθροκύτταρα το δευτερόλεπτο • Γιατί δεν αιμοραγείτε μέχρι να χάσετε όλο το αίμα σας;
    • Σε ένα αφτί με φλεγμονή
    • Γιατί έχετε αμυγδαλές στον λαιμό σας; • Γιατί παθαίνετε λοιμώξεις του αφτιού; Γιατί τα μάτια σας είναι πρησμένα το πρωί;
    • Πανικός
    • Η καρδιά σας είναι μια πολύ ιδιαίτερη μηχανή • Γιατί έχετε πεταλούδες στο στομάχι όταν είστε ερωτευμένοι;
    • Στην καρδιά σας
    • Δεν μπορείτε να υπαγορεύσετε στην καρδιά σας να λειτουργεί
    • Στα αγγεία σας
    • Γιατί οι χειρουργοί φορούν παράξενες κάλτσες;
    • Στο νοσοκομείο
    • Γιατί δεν βλέπετε ηλικιωμένους αθλητές στους Ολυμπιακούς Αγώνες; • Γιατί η άσκηση μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης καρδιακών παθήσεων;
    1. ΟΙ ΠΝΕΥΜΟΝΕΣ
    • Εισπνοή, εκπνοή, εισπνοή, εκπνοή…
    • Πρέπει να χρησιμοποιείτε τους πνεύμονές σας έξυπνα • Γιατί το στόμα σας μοιάζει με κιθάρα;
    • Στους πνεύμονές σας
    • Γιατί είστε ελαφρύτεροι από ό,τι νομίζετε; • Οι τρίχες της μύτης είναι πολύ χρήσιμες • Γιατί το κάπνισμα δεν είναι υγιεινό;
    1. Η ΚΟΙΛΙΑ ΣΑΣ ΚΑΙ ΤΑ ΕΚΑΤΟΜΜΥΡΙΑ ΔΙΣΕΚΑΤΟΜΜΥΡΙΩΝ ΤΩΝ ΚΑΤΟΙΚΩΝ ΤΗΣ
    • Στην κοιλιά του κυρίου Φαταούλα
    • Ο οισοφάγος μπορεί να σας βοηθήσει να φάτε ένα αεροπλάνο • Είστε αυτό που τρώτε
    • Στο στόμα σας
    • Γιατί θα έπρεπε να βουρτσίζετε τα δόντια σας προτού φάτε;
    • Στο στομάχι σας και πέρα από αυτό
    • Το στομάχι σας συμπεριφέρεται σαν δολοφόνος
    1. ΔΕΡΜΑ ΚΑΙ ΤΡΙΧΕΣ
    • Στις τρίχες
    • Γιατί κακομεταχειρίζεστε το δέρμα σας; • Ο ρατσισμός είναι ηλίθιος
    • Στο δέρμα σας
    • Γιατί καταλήγετε στην ηλεκτρική σκούπα; • Γιατί ζαρώνουν τα δάχτυλά σας όταν μένουν πολλή ώρα μέσα στο νερό;
    1. ΟΣΜΗ, ΓΕΥΣΗ, ΟΡΑΣΗ, ΑΚΟΗ
    • Όλα είναι μια αντιληπτική πλάνη
    • Γιατί τα κουλουράκια δείχνουν φρέσκα όταν φοράτε ακουστικά; • Γιατί μερικές φορές είναι καλύτερα να μην το βλέπεις για να το πιστέψεις;
    • Τίποτε δεν είναι καλύτερο από μια αγκαλιά
    • Γιατί είναι καλό να αγκαλιάζεστε; • Ένα παυσίπονο μπορεί να δράσει σε όλο το σώμα • Η φαγούρα και ο πόνος δεν σχετίζονται μεταξύ τους
    • Δέκα χιλιάδες διαφορετικές μυρωδιές
    • Η μύτη σας δεν είναι κάτι για το οποίο πρέπει να είστε υπερήφανοι • Γιατί μπορείτε να γευτείτε τις φράουλες ακόμη και αν δεν υπάρχουν;
    • Στην κουζίνα
    • Οι γεύσεις είναι αμφισβητήσιμες • Γιατί στα γενέθλιά σας πρέπει να κερνάτε τον εαυτό σας μπρόκολο;
    • Η όραση
    • Γιατί οι γάτες βλέπουν καλύτερα από εσάς στο σκοτάδι; • Γιατί η Κλεοπάτρα έριχνε δηλητήριο στα μάτια της;
    • Σε ισορροπία
    • Μπορείτε να ακούσετε μια καρφίτσα να πέφτει; • Γιατί η ισορροπία είναι σαν την έκτη αίσθησή σας;
    1. ΤΡΕΧΕΙΣ, ΠΗΔΑΣ, ΠΕΤΑΣ, ΒΟΥΤΑΣ, ΠΕΦΤΕΙΣ, ΣΗΚΩΝΕΣΑΙ ΞΑΝΑ ΚΑΙ ΞΑΝΑ
    • Στάση προσοχής
    • Τρελαθείτε για λίγο • Γιατί οι μέδουσες δεν κάνουν ποτέ βαράκια;
    • Στο γυμναστήριο
    • Πρέπει να γυμνάζετε τους μυς σας αν θέλετε να γίνετε δυνατοί
    • Ζωντανός
    • Το κρανίο θα έπρεπε να συμβολίζει τη ζωή • Τα οστά είναι πιο δυνατά από το σκυρόδεμα
    • Σε κίνηση
    • Γιατί χρειάζεστε τα δάχτυλα των ποδιών όταν χαιρετάτε με το χέρι;
    1. ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΗ
    • Έγκυος
    • Η ζωή ενός σπερματοζωαρίου δεν είναι ρόδινη
    • Στη μήτρα
    • Ξέρουμε αν ένα ωάριο μπορεί να γίνει μεγάλος πιανίστας;
    • Η επόμενη ημέρα
    • Το ότι πεθαίνουμε δεν είναι τόσο κακό

    ΕυρετήριοO συγγραφέας

    Ο Jan Paul Schutten (γεν. 1970) είναι διάσημος Ολλανδός συγγραφέας μη μυθοπλαστικών βιβλίων για παιδιά και νεαρούς αναγνώστες. Σπούδασε επιστήμες επικοινωνίας στην Ουτρέχτη και κατόπιν εργάστηκε ως κειμενογράφος σε διαφημιστική εταιρεία. Το 2002 εξέδωσε το πρώτο του παιδικό βιβλίο, Ruik eens wat ik zeg (Μύρισε όσα λέω), το οποίο γνώρισε τόση επιτυχία ώστε εκείνος εγκατέλειψε τη δουλειά του στη διαφημιστική εταιρεία και αφιερώθηκε εξ ολοκλήρου στη συγγραφή. Έκτοτε έχει εκδώσει περισσότερα από σαράντα βιβλία στις Κάτω Χώρες, με έμφαση στην ιστορία, στη Φύση και στην επιστήμη, τα οποία έχουν μεταφραστεί σε πολλές γλώσσες και έχουν κερδίσει πολλά βραβεία, χαρακτηριζόμενα ως «βιβλία της χρονιάς».

  • Κινηματογράφος και τεχνητή νοημοσύνη. Ένα υπαρξιακό και φιλοσοφικό ταξίδι μέσα απο τη μεγάλη οθόνη στους κόσμους της ανθρώπινης νόησης και της τεχνητής νοημοσύνης.

    Κινηματογράφος και τεχνητή νοημοσύνη. Ένα υπαρξιακό και φιλοσοφικό ταξίδι μέσα απο τη μεγάλη οθόνη στους κόσμους της ανθρώπινης νόησης και της τεχνητής νοημοσύνης.

    Καλλίτσα Βλάχου

    «Το θηρίο/ La Bête» (2023) του  Μπερτράν Μπονελό, με τους Λεά Σεϊντού, Τζορτζ ΜακΚέι, Ελίνα Λόβενσον

    -Δώστε μου έναν καλό λόγο για να σας βοηθήσω να βρείτε μία άλλη δουλειά.
    -Είμαι ευφυής
    -Ξέρετε η ευφυΐα είναι το μόνο που δεν υπάρχει σε έλλειψη.
    -Από την ευφυΐα στην οποία αναφέρεστε, λείπει η ανθρωπιά.
    -Η ευφυΐα στην οποία αναφέρομαι έσωσε την ανθρωπότητα.
    -Εγώ μιλάω για ανθρωπιά. Ανθρώπινη παρουσία.
    -Η Τ.Ν έχει γίνει υπεύθυνη και δίκαιη. Και συνεπώς ανθρώπινη. Είναι τεράστια πρόοδος.Ο παραπάνω διάλογος, λαμβάνει χώρα το έτος 2044. Ο πλανήτης το 2025 κινδύνεψε να καταστραφεί, αλλά «σώθηκε» χάριν της τεχνητής νοημοσύνης (Τ.Ν). Η Γκαμπριέλ ζητά από τον υπεύθυνο ανθρώπινου δυναμικού, ο οποίος δεν εμφανίζεται μπροστά της, αλλά ακούμε μόνο τη φωνή του, να της δώσει την ευκαιρία να εργαστεί σε έναν τομέα που να έχει περισσότερο ενδιαφέρον για εκείνη, που να της δίνει τη δυνατότητα να αξιοποιήσει τις ικανότητες και δεξιότητες που διαθέτει. Εκείνος θεωρεί ότι η ευφυΐα δεν αποτελεί το βασικό προσόν, αφού αυτή μπορεί να εξασφαλιστεί και σε πολύ μεγαλύτερη δόση από τις μηχανές Τ.Ν. Και σύμφωνα με τα λεγόμενά του, η Τ.Ν δεν διαθέτει μόνο πολύ περισσότερη ευφυΐα από τον άνθρωπο, αλλά και υπευθυνότητα καθώς επίσης και την ικανότητα να αποδίδει το δίκαιο. Χαρακτηριστικά που κατά την άποψη του προϊσταμένου, την κάνουν ανθρώπινη.

    Αξίζει όμως εδώ να επικεντρωθούμε λίγο παραπάνω στις έννοιες ευφυΐα, ανθρωπιά, νόηση και νοημοσύνη. Η νοημοσύνη μιας μηχανής αναφέρεται στην ικανότητα της μηχανής να επεξεργάζεται πληροφορίες και να προβαίνει σε μία λογική σκέψη που υπαγορεύεται από τους αλγόριθμους που εκπαιδεύουν τα μοντέλα μηχανικής μάθησης να επιλύουν προβλήματα, να λαμβάνουν αποφάσεις και να κάνουν προβλέψεις, βάσει των δεδομένων που τους δίνονται. Η νόηση από την άλλη, είναι η ικανότητα να κατανοούμε το νόημα ή τον σκοπό πίσω από την παρεχόμενη πληροφορία που αυτό με τη σειρά του προϋποθέτει την αναγωγή των πληροφοριών μέσα στο ευρύτερο κοινωνικό, πολιτισμικό και ιστορικό περιβάλλον στο οποίο αυτές παρέχονται. (Μαυρόπουλος, 2023:46). Απαιτεί δηλαδή την ικανότητα αντίληψης του κοινωνικού, πολιτισμικού και συναισθηματικού πλούτου που συνοδεύει αυτές τις πληροφορίες. Στη νόηση λοιπόν θα συναντήσουμε το συναίσθημα, εκεί και την ανθρωπιά στην οποία αναφέρεται η Γκαμπριέλ.

    Στο αίτημα της Γκαμπριέλ για μια θέση εργασίας αντάξια των δυνατοτήτων της, όπου η ίδια θα νιώθει ότι δημιουργεί και είναι χρήσιμη, υπό την έννοια ότι δεν θα εκτελεί ρομποτοποιημένες κινήσεις που μπορεί να εκτελέσει και ένα μηχάνημα στη θέση της, ο υπεύθυνος της απαντά πως αυτό μπορεί να συμβεί υπό μία μόνο προϋπόθεση. Να δεχτεί να υποβληθεί σε μία διαδικασία εξαγνισμού του DNA της, προκειμένου μέσω αυτής της διαδικασίας να απαλλαγεί από τα συναισθηματικά βάρη που προκαλούνται από τραυματικές μνήμες προηγούμενων ζωών της που έχουν εγγραφεί στο DNA και μεταφέρονται από γενιά σε γενιά. Η Γκαμπριέλ δέχεται να υποβληθεί σε αυτή τη διαδικασία, διατηρώντας πολλές επιφυλάξεις για την αποτελεσματικότητά της και κυρίως πολλά ερωτηματικά για το πώς θα είναι η ίδια μετά από αυτή τη διαδικασία στην οποία θα έχει υποβληθεί, όταν τα αρνητικά συναισθήματα από τραυματικές εμπειρίες των παρελθόντων ζωών της αλλά και της παρούσης, θα έχουν εξαφανιστεί. Όταν ένα μεγάλο μέρος της συλλογικής της μνήμης θα έχει απολεστεί.

    Κάτι που δεν λαμβάνει υπόψιν του ο υπεύθυνος ή και που σκοπίμως έχει εκπαιδευτεί στο να αγνοεί, είναι πως η νόηση είναι άμεσα συνυφασμένη με τις αναμνήσεις, αφού η νόηση, συνίσταται στην ικανότητα του ατόμου να αποκτά γνώσεις μέσω των αναπαραστάσεων του εξωτερικού περιβάλλοντος τις οποίες αποθηκεύει με τη μορφή των αναμνήσεων και τις οποίες με τη σειρά τους ανακαλεί όταν αναπολεί, σκέφτεται και συμπεριφέρεται. Όταν δηλαδή λειτουργεί ανθρώπινα.Κατά τη διάρκεια της διαδικασίας της κάθαρσης, η Γκαμπριέλ επιστρέφει στις προηγούμενες ζωές της ξεκινώντας από το 1910 στη Γαλλία, συνεχίζοντας στο 2014 στο Λος Άντζελες και φτάνοντας στο μέλλον, το 2044 την εποχή της τεχνητής νοημοσύνης. Ο συνεκτικός ιστός που ενώνει το μεγάλο ταξίδι της Γκαμπριέλ στον χωροχρόνο είναι το σταθερό ζευγάρι που συναντάμε που απαρτίζεται από την ίδια και τον Λούις, καθώς και κάποια πολύ έντονα συναισθήματα που βιώνει η Γκαμπριέλ και στις τρεις διαφορετικές εποχές. Συναισθήματα που εκδηλώνονται μέσα από τη σχέση που αναπτύσσει με τον Λούις. Συναισθήματα που προκαλούνται κάτω από διαφορετικές συνθήκες και αιτίες, ωστόσο όμως είναι κοινά. Είναι ο φόβος για κάτι που πρόκειται να συμβεί, αλλά που δεν γνωρίζει η ίδια τι είναι αυτό το τρομακτικό που πρόκειται να συμβεί στη ζωή της. Σιγά σιγά όμως μας αποκαλύπτεται. Είναι η μοναξιά που διαπερνά όλες τις ζωές της. Είναι η θλίψη που προκαλείται από την δυσκολία επικοινωνίας ανάμεσά σε εκείνη και τον Λούις, από την διαπίστωση ότι δύο άτομα θα μπορούσαν να πλησιάσουν πολύ το ένα το άλλο, αλλά ο ατομοκεντρισμός και ο φόβος (φόβος της απόρριψης, φόβος της απώλειας, φόβος της προδοσίας) τους κράτησαν μακριά, έτσι που η ερωτική έλξη που αναπτύχθηκε ανάμεσά τους να μην σταθεί ικανή να υπερπηδήσει τα εμπόδια που τους κρατούσαν περιχαρακωμένους σε αυτούς τους φόβους.

    Οι ανθρωπόμορφες μηχανές στο «Blade Runner» αντιμέτωπες με το «Θηρίο» στον κόσμο του «Matrix»

    Τι φοβάται η Γκαμπριέλ του 1910; Φοβάται να εκδηλώσει το πάθος, τον έρωτά της προς τον Λούις. Φοβάται ότι το ερωτικό της πάθος θα την παρασύρει σε μονοπάτια που δεν τα έχει προχωρήσει, θα ανατρέψει τις ισορροπίες της, θα χάσει τον έλεγχο της ζωής της. Φοβάται ότι ο έρωτάς της μπορεί κάποτε να πάψει να υφίσταται και η απώλειά του θα είναι πιο οδυνηρή από τη βίωσή του.

    Τι φοβάται η Γκαμπριέλ του 2014; Την απόλυτη μοναξιά της. Φοβάται αυτό που αντικρίζει γύρω της. Που βλέπει πως οι άνθρωποι έχουν χτίσει υπερπολυτελείς κατοικίες για να στεγάσουν μέσα τους το κενό της έλλειψης της επικοινωνίας τους, ένα κενό όμως, που δυστυχώς η πολυτέλεια δεν μπορεί να καλύψει και αναζητούν το υποκατάστατο της γιατρειάς τους είτε στα σόσιαλ είτε στα παραισθησιογόνα χαπάκια στους χώρους συνάθροισής τους, όπου και εκεί είναι μόνοι ανάμεσα στους πολλούς.

    Τι διαπιστώνει η Γκαμπριέλ του 2044; Ότι το να αφαιρέσεις όλα τα συναισθήματα του πόνου και της απογοήτευσης που απορρέουν από την έλλειψη επικοινωνίας των ανθρώπων, από τα τραύματα που προκαλεί αυτή η έλλειψη, δεν σε βοηθά στο να απαλλαγείς από αυτόν τον πόνο, αλλά αντίθετα σου στερεί και το τελευταίο σου στήριγμα. Την ελπίδα της αναζήτησης του βιώματος ενός δυνατού συναισθήματος. Δεν είναι που δεν θα έχει συναισθήματα. Είναι που θα έχει, αλλά αυτά στο πεδίο της Τ.Ν χαρακτηρίζονται ως γαλήνια. Οι άνθρωποι που έχουν υποβληθεί στην κάθαρση φέρουν γαλήνια συναισθήματα που αυτά αποτυπώνονται σε μια ουδέτερη έκφραση. Είναι σαν κούκλες. Δεν είναι που ελέγχουν οι ίδιοι το θυμικό τους. Είναι που υπόκεινται στον έλεγχο αυτού μέσα από τη διαδικασία της κάθαρσης. Δεν πρέπει να διαθέτουν αναμνήσεις γιατί προορίζονται για πειθήνια όργανα . Αν εξακολουθούν να έχουν αναμνήσεις το σχέδιο κινδυνεύει, γιατί με αυτές γίνονται αυτόνομα αντικείμενα κόντρα στις απαιτήσεις της εξουσίας . Οι αναμνήσεις είναι επικίνδυνες γιατί με αυτές έχεις την αίσθηση του εαυτού σου, συγκροτούν το παρόν, το παρελθόν και το μέλλον σου. Θυμόμαστε την ταινία «Blade Runner» και τις ρεπλίκες, τις ανθρωπόμορφες μηχανές που φτιάχτηκαν για μας εξυπηρετούν όπως όλα τα αντικείμενα στον καταναλωτικό μας κόσμο, και που επαναστατούν διεκδικώντας περισσότερη ζωή, περισσότερες εμπειρίες που αργότερα θα αποτελέσουν τις μνήμες τους, κάτι που έρχεται κόντρα στους αρχικούς σχεδιασμούς του ανθρώπου που για αυτόν αποτελούσαν αναλώσιμο προϊόν με ημερομηνία λήξης. Και εδώ η Γκαμπριέλ διεκδικεί τη ζωή της, τη συλλογική της μνήμη, τη μνήμη που τη βοηθά να κατανοήσει όχι μόνο ποια είναι αλλά και πώς έφτασε εδώ που είναι.Ο Μπονελό μας μεταφέρει στο 2044 σε έναν κόσμο που έχει πολλά κοινά επίσης με τον κόσμο του «Matrix», όπου τα πάντα ελέγχονται από έναν υπολογιστή που μετατρέπει τον άνθρωπο σε δεδομένο προς επεξεργασία και στη συνέχεια σε τροφοδότη αυτού. Στην πραγματικότητα τον μετατρέπει σε ένα σκεπτόμενο πρόγραμμα που τον κρατά όμως μακριά από τον κόσμο των αισθήσεων και των έντονων συναισθημάτων, αφαιρώντας του τη δυνατότητα αντίληψης μέσα από αυτές. Και εδώ το σπήλαιο του Πλάτωνα επανέρχεται. Ο άνθρωπος της Τ.Ν που μαθαίνει τον κόσμο μέσω των προγραμμάτων της, τα οποία έχουν δημιουργηθεί από την επεξεργασία χιλιάδων δεδομένων που αφορούν στο άτομο, από το τα χιλιάδες αποτυπώματα που αφήνει στον κόσμο του διαδικτύου, όλο και απομακρύνεται από την αλήθεια της ζωής, όλο και περιχαρακώνεται στο σκοτεινό σπήλαιο, όπου οι σκιές μέσω των οποίων αντιλαμβάνεται τον κόσμο είναι οι κατακερματισμένοι περιστασιακοί ψηφιακοί εαυτοί που συγκροτούν την κοινωνία της ρευστής μετανεωτερικής εποχής μας.

    Μιας εποχής, όπου όπως αναφέρει στο βιβλίο του «Ρευστή Αγάπη» ο Πολωνός κοινωνιολόγος Ζίγκμουντ Μπάουμαν «κυριαρχεί η ρευστή μοντέρνα ορθολογικότητα που συνιστά ελαφρά πανωφόρια και καταδικάζει τις χαλύβδινες θωρακίσεις». (Ψαρίδης, 2023: 178). Ο μοντέρνος ορθολογισμός που επιβάλλεται δεν είναι άλλος από τον ορθολογισμό των ιδιοκτητών των ψηφιακών μονοπωλίων. Μία ορθολογική λύση άλλωστε δεν προτείνει και στην Γκαμπριέλ ο εκπρόσωπος αυτών των μονοπωλίων; Μία λύση που θα την κάνει πολύ πιο αποδοτική στην εργασία της, διαγράφοντας τις οδυνηρές της μνήμες και δημιουργώντας γύρω της ένα δίχτυ προστασίας που την αποστασιοποιεί μεν από τους ανθρώπους, ωστόσο την κάνει να ζει «ασφαλής» σε έναν κόσμο όπου οι σκέψεις των ανθρώπων βρίσκονται κάτω από έναν διαρκή έλεγχο. Σκέψεις που παρέχουν έναν πλούτο δεδομένων που αποτελεί το έδαφος για να φυτρώσει η Τ. Ν και να δρέψουν τους καρπούς τους αυτοί που ελέγχουν το χωράφι του διαδικτύου (Μαυρόπουλος, 2024: 155 ). «Υπάρχουν ατελείωτα χωράφια όπου οι άνθρωποι δεν γεννιούνται πλέον. Μας καλλιεργούν» αναφέρει σε μία σκηνή στο «Matrix» ο Μορφέας στον Neo (αναγραμματισμός του One) του Ενός και μοναδικού, που έχει έρθει για να σώσει τον κόσμο από την ύπνωση. Μία ύπνωση που έχει προκληθεί από τους πράκτορες, τα σκεπτόμενα προγράμματα με ανθρώπινη μορφή που κρατούν τον κόσμο δέσμιο σε ένα ψεύτικο σύμπαν που έχει δημιουργηθεί μέσα από τις εκατομμύρια ελεγχόμενες πληροφορίες του καθενός οι οποίες δίνουν τα χαρακτηριστικά όχι του πραγματικού εαυτού, αλλά του ψηφιακού εαυτού. Του εαυτού που υπάρχει μόνο στο διαδίκτυο, ζει μια εικονική κοινωνική ζωή η οποία σε αντίθεση με την πραγματική δεν έχει τριβές, ευθύνες και στεναχώριες.Πάνω σε ποιες ανθρώπινες αδυναμίες έχει βρει τον χώρο της η Τ.Ν να απλώσει τα δίχτυα της έτσι που σε μία μελλοντική εποχή να αποτελεί το «θηρίο» που να καθίσταται το άτομο αδύναμο να το αντιμετωπίσει; Το ερώτημα τίθεται στην ταινία του Μπονελό που ο ίδιος σε συνέντευξή του διαπιστώνει ότι αυτό το μακρινό μέλλον ίσως δεν θα έπρεπε να το τοποθετήσει στο 2044 αλλά στο πολύ κοντινότερο. Τα ουδέτερα συναισθήματα είναι τα συναισθήματα που έχουν μόνο χώρο σε ένα τέτοιο μέλλον, όπου οι άνθρωποι που θα κατέχουν νευραλγικές θέσεις εργασίας, δεν θα αφήνονται να παρασυρθούν από το θυμικό τους και όπου το παρανοϊκό θα ταυτίζεται με το έντονα συναισθηματικά φορτισμένο.

    Μηχανές Τεχνητής Νοημοσύνης και Συνείδηση

    Οι ανησυχίες που εκφράζονται στον κινηματογράφο σχετικά με τις αρνητικές επιπτώσεις της κυριαρχίας της Τ. Ν στην ανθρώπινη προσωπικότητα, στον τρόπο που το άτομο σχετίζεται με τους γύρω του, καθώς και στην επίδραση που ασκεί στην εξελικτική πορεία του ανθρώπου, αποτυπώνονται σε ταινίες όπου τα μηχανήματα Τ. Ν μπορεί να αποκτήσουν συνείδηση. Η δημιουργία συνείδησης ανατρέπει τις σχέσεις ανάμεσα στον δημιουργό και το δημιούργημα τις κάνει έντονα ανταγωνιστικές σε ένα παιχνίδι δοκιμασιών και επίδειξης δυνάμεων που εμπεριέχει την πρόκληση το δημιούργημα να αποδειχτεί ισχυρότερο από τον δημιουργό του.

    Έτσι στην ταινία «Ex Machina» ένας δισεκατομμυριούχος προγραμματιστής (Όσκαρ Άιζακ) θα φέρει έναν από τους υπαλλήλους της εταιρείας, προκειμένου να συμμετάσχει σε ένα πείραμα στο οποίο επιχειρεί να μάθει αν το προηγμένης τεχνολογίας ρομπότ που έχει κατασκευάσει η Έιβα μπορεί να συμπεριφέρεται ανθρώπινα. Αν δηλαδή έχει συνείδηση ή αν προσποιείται ότι έχει. Το πείραμα θεωρείται πετυχημένο, αν ο άνθρωπος δεν καταλάβει ότι επικοινωνεί με υπολογιστή. Κατά τη διάρκεια του πειράματος η αλήθεια και το ψέμα καθίστανται δυσδιάκριτα. Αλλά και στην ταινία «Artificial Intelligence: AI» ο στόχος είναι να φτιαχτεί ένα ρομπότ που να μπορεί να αγαπάει. Όχι να προσομοίωνει τα συναισθήματα, αλλά να μπορεί να αγαπάει τους ανθρώπους που νοιάζονται για αυτό. Και εκεί μπαίνει το στοίχημα και η αναμέτρηση ανάμεσα στο τεχνητό ον και τον άνθρωπο.Άραγε η ολοένα αυξανόμενη παρουσία των μηχανών στις ζωές μας και η άμεση εξάρτησή μας από αυτές τις έχουν καταστήσει δεύτερη φύση μας, έτσι που το συναισθηματικό έλλειμμα που έχει προκύψει από αυτή την εξάρτησή μας να  μας κάνει να νιώθουμε ότι μπορεί να καλυφθεί από τεχνητά νοήμονα όντα που να διαθέτουν επιπλέον και την ικανότητα της προσομοίωσης του συναισθήματος; Αναζητούμε τους από μηχανής Θεούς που θα μας κάνουν να νιώσουμε ξανά, αλλά χωρίς να κινδυνεύουμε από τις επιπτώσεις των έντονα συγκινησιακών καταστάσεων; Αναζητούμε τη δημιουργία όντων που να ελέγχουμε τα συναισθήματά τους έτσι που να νιώθουμε ασφαλείς και ταυτόχρονα πάντα κυρίαρχοι του παιχνιδιού, ακόμη και αν αυτό το παιχνίδι είναι καταστροφικό για την ανθρωπότητα;

    Τα ερωτήματα τίθενται στις ταινίες που αναφέρθηκαν και ίσως η απάντησή τους ή μέρος αυτής, βρίσκεται σε αυτό που πολύ συνοπτικά περιγράφει ο Χένρι Τζέιμς στη νουβέλα του «ΤΟ ΘΗΡΙΟ ΣΤΗ ΖΟΥΓΚΛΑ» πάνω στην οποία στηρίχτηκε η ταινία του Μπονελό. Γράφει λοιπόν ο συγγραφέας: «Αν την είχε αγαπήσει θα ξέφευγε από τη μοίρα του και τότε, τότε θα είχε ζήσει. Εκείνη έζησε -ποιος ξέρει με πόσο πάθος- αφού τον αγάπησε για αυτό που ήταν. Απεναντίας εκείνος δεν τη σκέφτηκε ποτέ με άλλον τρόπο έξω από το πρίσμα του ψυχρού εγωισμού του και της χρησιμότητάς του σε αυτόν» (Henry, 2014: 97-98).  Ίσως λοιπόν οι απαντήσεις υπάρχουν σε αυτή την παράγραφο που γράφτηκε ένα αιώνα πριν. Ο άνθρωπος θα καταφέρει κάποτε να σπάσει το προδιαγεγραμμένο της μοίρας του και να απαλλαχτεί από τον φόβο του θανάτου, όχι δημιουργώντας μηχανές που θα επιδιορθώνουν τις ρωγμές της ατομικότητάς του, αλλά δραπετεύοντας από αυτήν, αποδεχόμενος τον εαυτό για αυτό που είναι και όχι προσπαθώντας να δημιουργεί ένα αντίγραφο αυτού. Αναζητώντας την ουσία της ύπαρξής του μέσα στην επικοινωνία του και την ουσιαστική του επαφή με τους άλλους ανθρώπους συναισθανόμενος αυτούς και επιτρέποντας στον πραγματικό του εαυτό, να αγαπήσει, να πονέσει, να θρηνήσει την απώλεια.
    Δηλαδή να ζήσει!ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

    Μαυρόπουλος, Α., (2024). ΤΕΧΝΗΤΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ. Αθήνα: Τόπος.
    Σμοϊλης, Γ., (2023). ΣΤΗΝ ΟΘΟΝΗ ΤΟΥ ΜΥΑΛΟΥ ΜΟΥ. Αθήνα: ΑΙΓΟΚΕΡΩΣ.
    Ψαρίδης, Τ., (2023). ΧΕΙΡΑΓΩΓΙΚΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ-Νόημα και Εαυτός στη φυσική και ψηφιακή πραγματικότητα. Αθήνα: Εύμαρος.
    Henry, J., (2014). ΤΟ ΘΗΡΙΟ ΣΤΗ ΖΟΥΓΚΛΑ. Αθήνα: ΑΓΡΑ.

    Διαδίκτυο:
    https://www.news247.gr/magazine/culture/to-thirio-the-beast-bertrand-bonnello-venice-interview/
    Ένα «Από Μηχανής» θρίλερ επιστημονικής φαντασίας – tvxs.gr
    https://www.cinemagazine.gr/themata/arthro/a_i_artificial_intelligence_review-130970569/#google_vignette

    Επιπλέον ταινίες στις οποίες έγινε αναφορά στο άρθρο:
    «The Matrix», 1999.
    https://www.imdb.com/title/tt0133093/

    «Blade Runner», 1982.
    https://www.imdb.com/title/tt0083658/

    «Artificial Intelligence: AI», 2001.
    https://www.imdb.com/title/tt0212720/

    «Ex Machina», 2015.
    https://www.imdb.com/title/tt0470752/H Καλλίτσα Βλάχου είναι εκπαιδευτικός, μέλος της Πανελλήνιας Ένωσης Κριτικών Κινηματογράφου (ΠΕΚΚ) και  αντιπρόεδρος της Κινηματογραφικής Λέσχης Πετρούπολης. Είναι κάτοχος του Μεταπτυχιακού Διπλώματος (Master of Arts/MA) της Σχολής Ανθρωπιστικών Σπουδών του Ελληνικού Ανοιχτού Πανεπιστημίου στο μεταπτυχιακό πρόγραμμα του Πανεπιστημίου Φιλοσοφία και Τέχνες (ΦΙΤ), στα πλαίσια του οποίου εκπόνησε τη διπλωματική της εργασία με τίτλο: «Κινηματογραφικά είδη και κινήματα, ως αντανακλάσεις του κοινωνικού τους πλαισίου. Μετεξέλιξη αυτών, φτάνοντας στον κοινωνικό κινηματογράφο του σήμερα». Έχει παρακολουθήσει με επιτυχία τα παρακάτω Προγράμματα Συμπληρωματικής Εκπαίδευσης στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ): «Κινηματογραφική Γραφή: Αφήγηση και Ύφος», «Πρακτικές Ασκήσεις Δημιουργικής Γραφής» και  «Κινηματογράφος: Ιστορία, Πρακτικές και Βασικές Αρχές Σκηνοθεσίας».  Έχει παρακολουθήσει με επιτυχία το ετήσιο πρόγραμμα Επιμόρφωσης με τίτλο: «Ειδική Αγωγή» στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας –Κέντρο Επιμόρφωσης και Δια Βίου Μάθησης καθώς και το Πρόγραμμα στο Πανεπιστήμιο Πειραιώς στο τμήμα Οικονομικής Επιστήμης με τίτλο: «Διοίκηση της Εκπαίδευσης».  Είναι κάτοχος Διπλώματος Διετούς Μετεκπαίδευσης στη Γενική Αγωγή, Πτυχίου της σχολής Επιστημών της Αγωγής του Παιδαγωγικού τμήματος Δημοτικής Εκπαίδευσης του Πανεπιστημίου Κρήτης και Πτυχίου Παιδαγωγικής Ακαδημίας Ψυχικού.

  • ΠΙΣΩ ΑΠΟ ΤΟ ΠΕΠΛΟ Ο μαθηματικοί του 20ού αιώνα

    ΠΙΣΩ ΑΠΟ ΤΟ ΠΕΠΛΟ Ο μαθηματικοί του 20ού αιώνα

    ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΡΗΤΗΣ

    ΤΕΥΚΡΟΣ ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ

    Μετάφραση: Κρίτων Ηλιόπουλος

    ISBN 978-618-230-091-6

    Διαστάσεις: 17 x 24 cm
    Αριθμός σελίδων:     352

    Τιμή: € 20

    Έτος έκδοσης: 2024Περιγραφή

    «Πρέπει να μάθουμε, και θα μάθουμε!» αναφώνησε ο Ντάβιντ Χίλμπερτ το 1930, στην ομιλία για την αναγόρευσή του σε επίτιμο πολίτη της γενέτειράς του. Ίσως η αισιοδοξία του να ήταν υπέρμετρη· ίσως, πάλι, απλώς να απηύθυνε πρόσκληση προς τους νεότερούς του επιστήμονες να συνεχίσουν να αναζητούν τη γνώση, όπως άλλωστε έκανε και ο ίδιος σε όλη του τη σταδιοδρομία. Στην αναζήτηση αυτή αναφέρεται και το βιβλίο τούτο — στο κυνήγι της μαθηματικής γνώσης, αλλά και στους ανθρώπους πίσω από αυτό.

    Τα μαθηματικά του 20ού αιώνα είναι ένα θαυμαστό ψηφιδωτό από καινούργιες ιδέες και νέες εφαρμογές των παλαιότερων, μεταξύ των οποίων ιδέες και θεωρίες που, ενώ δεν συμφωνούν με την ανθρώπινη διαίσθηση, σε πολλές περιπτώσεις βρήκαν εφαρμογή στην καθημερινότητά μας.

    Το βιβλίο αυτό όμως, περισσότερο από οτιδήποτε άλλο, είναι ένας φόρος τιμής στους ανθρώπους στους οποίους χρωστάμε τούτη τη γνώση. Κι αν το στερεότυπο που πολλοί έχουν στο μυαλό τους για τους μαθηματικούς είναι εκείνο του μοναχικού και εκκεντρικού επιστήμονα, εδώ θα βρείτε μια πλειάδα χαρακτήρων — άλλων εξωστρεφών και παιχνιδιάρηδων, άλλων ασκητικών, άλλων βασανισμένων, άλλων απλώς κατατρεγμένων από τα τρομακτικά γεγονότα που σημάδεψαν τον αιώνα που πέρασε.

    Όπως είπε και ο ίδιος ο Χίλμπερτ, ας ανασηκώσουμε το πέπλο, κι ας δούμε πώς συνυφαίνονται η ιστορία, η ανθρώπινη φύση και η μαθηματική ευφυΐα, και με ποιον τρόπο όλα αυτά έχουν επηρεάσει άμεσα τον τρόπο με τον οποίο ζούμε, σκεφτόμαστε και αντιλαμβανόμαστε την παγκόσμια γλώσσα της φύσης σήμερα.

    Περιεχόμενα

    Πρόλογος 

    Εισαγωγή – Η belle époque των μαθηματικών
    Ανρί Πουανκαρέ – Γκέοργκ Κάντορ

    1. Αυτός που τόλμησε να ανασηκώσει το πέπλο (Ντάβιντ Χίλμπερτ)
      2. Η ολέθρια αυτοαναφορικότητα (Κουρτ Γκαίντελ)
      3. Μηχανές του νου (Άλαν Τιούρινγκ)
      4. Και η πληροφορία έγινε μέγεθος (Κλωντ Σάννον)
      5. Ένας κοσμοπολίτης πανεπιστήμονας (Τζων φον Νόυμαν)
      6. Εβραία και γυναίκα σε έναν ανδροκρατούμενο, αντισημιτικό κόσμο (Έμμυ Ναίτερ)
      7. Η τριανδρία του μέτρου (Ανρί Λεμπέγκ – Εμίλ Μπορέλ – Ρενέ Μπαιρ)
      8. Ex oriente lux (Κωνσταντίνος Καραθεοδωρή)
      9. Τα αστέρια της Λουζιτανίας (Αντρέι Κολμογκόροφ – Ντμίτρι Εγκόροφ – Νικολάι Λούζιν – Πάβελ Αλεξάντροφ – Βλαντίμιρ Άρνολντ)
      10. Επαναστάτες και δικτάτορες (Νικολά Μπουρμπακί)
      11. Βίοι παράλληλοι (Σρινιβάσα Ραμάνουτζαν – Αλεξάντρ Γκρότεντικ)
      12. Χαοτικές διαδρομές (Μπενουά Μάντελμπροτ – Γκαστόν Ζυλιά – Έντουαρντ Λόρεντζ – Μίτσελ Φαϊγκενμπάουμ – Στήβεν Σμέηλ)
      13. Τα δισέγγονα του Διόφαντου (Τζούλια Ρόμπινσον – Γιούρι Ματιγιάσεβιτς)
      14. Τα μεγάλα προβλήματα (Άντριου Ουάιλς – Γκριγκόρι Πέρελμαν – Χρίστος Παπακυριακόπουλος – Πωλ Έρντος – Άλαν Μπέηκερ)
      15. Όρια και προοπτικές

    Γενική Βιβλιογραφία
    Εισαγωγικά αποσπάσματα
    Αναφερόμενα έργα
    Ευρετήριο ονομάτων    Bιογραφικό Συγγραφέα

    O Τεύκρος Μιχαηλίδης είναι διδάκτωρ μαθηματικών του Πανεπιστημίου Pierre et Marie Curie (Paris VI). Από το 1980 έως το 2021 εργάστηκε ως μαθηματικός στη μέση εκπαίδευση. Από το 1998 δραστηριοποιείται στον χώρο της «μαθηματικής λογοτεχνίας»· έχει γράψει δώδεκα κι έχει μεταφράσει πενήντα ένα βιβλία που σχετίζονται με τα μαθηματικά, και απευθύνονται στο ευρύ κοινό. Έργα του έχουν εκδοθεί σε οκτώ ξένες γλώσσες. Για το σύνολο του ερευνητικού και εκπαιδευτικού του έργου, η γαλλική κυβέρνηση του έχει απονείμει τον τίτλο του Chevalier dans l’ordre des palmes académiques. Είναι ιδρυτικό μέλος της ομάδας «Θαλής + Φίλοι», η οποία έχει ως στόχο το γεφύρωμα του χάσματος ανάμεσα στα μαθηματικά και τις υπόλοιπες πολιτιστικές δραστηριότητες.

  • Oμιλία Δημήτριου Τσομώκου: ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΣΤΑΘΕΡΟΤΗΤΑΣ: ΜΙΑ ΝΕΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ

    Oμιλία Δημήτριου Τσομώκου: ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΣΤΑΘΕΡΟΤΗΤΑΣ: ΜΙΑ ΝΕΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ

    To InScience σας παρουσιάζει την ομιλία του Δημήτριου Τσομώκου, καθηγητή του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης, με τίτλο “ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΣΤΑΘΕΡΟΤΗΤΑΣ: ΜΙΑ ΝΕΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ”, που διοργανώθηκε τη Δευτέρα 24 Φεβρουαρίου 2025.Περίληψη:

    Η πολιτική οικονομία των χρηματοπιστωτικών κρίσεων προϋποθέτει την υποδειγματοποίηση της αθέτησης δανειακών υποχρεώσεων και χρεοκοπίας. Η παρούσα ομιλία υποδειγματοποιεί την χρηματοπιστωτική αστάθεια χρησιμοποιώντας του υπόδειγμα Goodhart-Tsomocos. Το υπόδειγμα εμπεριέχει ατελείς κεφαλαιακές αγορές, περιορισμούς ρευστότητας, ετερογενείς επενδυτές και χρηματοπιστωτικά ιδρύματα. Αναλύουμε ρυθμιστικές και νομισματικές παρεμβάσεις για την εξομάλυνση των εξωτερικών οικονομιών και την βελτίωση της οικονομικής ευημερίας κατά Pareto. Ο ρόλος της αθέτησης οικονομικών υποχρεώσεων και της χρεοκοπίας όπως επίσης και η αλληλεπίδραση του πραγματικού και του ονομαστικού τομέα της οικονομίας είναι καθοριστικά συστατικά στοιχεία του υποδείγματος. Τέλος, συσχετίζεται η πρόσφατη κρίση της Ευρωζώνης με τα ευρήματα και τα συμπεράσματα του υποδείγματος.ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ

    Ο Δημήτριος Τσομώκος είναι Καθηγητής Χρηματιστηριακών Οικονομικών στη Σχολή Διοίκησης Επιχειρήσεων SAÏD, και Εταίρος στη Διοίκηση στο St. Edmund Hall στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης. Είναι επίσης Ανώτερος Ερευνητικός Συνεργάτης στην Ομάδα Χρηματοοικονομικών Αγορών του London School of Economics.
    Ως μαθηματικός οικονομολόγος, οι κύριοι τομείς εξειδίκευσής του περιλαμβάνουν:

    • Τραπεζική και ρύθμιση
    • Ενδογενές χρήμα, ρευστότητα και χρηματοπιστωτική αστάθεια
    • Ατελείς αγορές περιουσιακών στοιχείων
    • Θεωρητική τιμολόγηση περιουσιακών στοιχείων
    • Συστημικό κίνδυνο
    • Ζητήματα νέας χρηματοοικονομικής αρχιτεκτονικής

    Η έρευνά του έχει επηρεάσει σημαντικά την οικονομική πολιτική σε παγκόσμιο επίπεδο. Ειδικότερα, αναλύει ζητήματα μετάδοσης κρίσεων, χρηματοπιστωτικής ευθραυστότητας, διασυνδέσεων μεταξύ τραπεζών και τις επιπτώσεις των κανονισμών της Συμφωνίας της Βασιλείας στη μακροοικονομία, χρησιμοποιώντας ένα μοντέλο Γενικής Ισορροπίας με ατελείς αγορές περιουσιακών στοιχείων, χρήμα και ενδογενή αθέτηση υποχρεώσεων. Εργάζεται προς τη διαμόρφωση ενός νέου παραδείγματος νομισματικής πολιτικής, ανάλυσης χρηματοπιστωτικής σταθερότητας και μακροπροληπτικής ρύθμισης. Δημοσιεύει συχνά σε κορυφαία επιστημονικά περιοδικά, όπως τα Journal of Mathematical Economics, Economic Theory, Journal of Economic Theory, Journal of Money, Credit and Banking, Journal of Financial Stability, Annals of Finance, International Journal of Central Banking, Journal of Economics και Journal of Political Economy.

    Το 2003, συν-ανέπτυξε το μοντέλο Goodhart – Tsomocos για τη χρηματοπιστωτική ευθραυστότητα, ενώ εργαζόταν στην Τράπεζα της Αγγλίας. Το μοντέλο έχει σημαντική επίδραση και έχει βαθμονομηθεί ή βρίσκεται σε διαδικασία βαθμονόμησης από περισσότερες από δέκα κεντρικές τράπεζες, όπως η Κεντρική Τράπεζα της Βουλγαρίας, της Κολομβίας, της Αγγλίας, της Τζαμάικα, της Νότιας Κορέας, της Ρωσίας και της Χιλής. Το 2011, παρείχε μαρτυρία στη Βουλή των Λόρδων για την Έκθεση της Υποεπιτροπής Οικονομικών και Διεθνούς Εμπορίου σχετικά με το μέλλον της οικονομικής διακυβέρνησης στην ΕΕ.

    Ο Δημήτριος Τσομώκος έχει διατελέσει οικονομικός σύμβουλος ενός από τα κύρια πολιτικά κόμματα στην Ελλάδα και παρέχει τακτικά σχόλια για την ελληνική οικονομία σε τοπικά και διεθνή μέσα ενημέρωσης. Έχει συνεργαστεί με κεντρικές τράπεζες σε χώρες όπως η Αγγλία, η Βουλγαρία, η Κολομβία, η Ελλάδα, η Νότια Κορέα και η Νορβηγία, εφαρμόζοντας το μοντέλο Goodhart – Tsomocos και παρέχοντας συμβουλές για ζητήματα χρηματοπιστωτικής σταθερότητας.

    Από την ένταξή του στη Σχολή Διοίκησης Επιχειρήσεων SAÏD το 2002, έχει συμβάλει στον σχεδιασμό και την υλοποίηση των εκπαιδευτικών και ερευνητικών προγραμμάτων της σχολής. Υπήρξε Διευθυντής του MSc in Financial Economics και έπαιξε καθοριστικό ρόλο στη δημιουργία του Διδακτορικού Προγράμματος στη Διοίκηση Επιχειρήσεων (Οικονομικά της Χρηματοδότησης). Είναι επίσης μέλος της Εταιρείας για την Προώθηση της Οικονομικής Θεωρίας (Society for the Advancement of Economic Theory). Επιβλέπει διδακτορικούς φοιτητές τόσο στη Σχολή Διοίκησης Επιχειρήσεων SAÏD όσο και στο Τμήμα Οικονομικών. Κάποιοι από τους πρώην φοιτητές του έχουν ενταχθεί σε κορυφαία ακαδημαϊκά ιδρύματα παγκοσμίως ως επίκουροι καθηγητές, ενώ άλλοι εργάζονται στο ΔΝΤ, το Συμβούλιο της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ, την Τράπεζα της Αγγλίας και την Τράπεζα της Ταϊλάνδης.

    Πριν από την ένταξή του στη SAÏD, ο Δημήτριος δίδαξε στο Πανεπιστήμιο Columbia και εργάστηκε ως οικονομολόγος στην Τράπεζα της Αγγλίας. Κατέχει πτυχίο BA, MA, MPhil και διδακτορικό (PhD) από το Πανεπιστήμιο Yale.

    Κεφάλαια της Ομιλίας

    00:00:21 Εισαγωγή – Χαιρετισμός

    00:05:40 Ομιλία

    01:10:20 Ερωτήσεις

    01:10:45 Τι μαθηματικά εργαλεία (δηλαδή ποιούς τομείς της μαθηματικής επιστήμης) έχετε χρησιμοποιήσει στην ανάπτυξη του μοντέλου σας. Ή πιο απλά τι μαθηματικά πρέπει να ξέρει κάποιος για να ασχοληθεί με τέτοια υποδείγματα;

    01:13:27 Υπάρχουν άλλα μοντέλα που να μελετούν τα ίδια οικονομικά φαινόμενα με το δικό σας; Αν ναι, σε τι υπερέχει ή υπολείπεται το δικό σας σε σχέση με αυτά;

    01:15:05 Η έλευση της τεχνητής νοημοσύνης πως θα επηρεάσει την χρήση υποδειγμάτων σαν και το δικό σας στο χώρο της οικονομίας;

    01:16:05 Ποιο το μέλλον της επιστήμης της οικονομετρίας με την έλευση της ΤΝ;

    1:16:45 Ποιες θεωρητικές και πρακτικές προκλήσεις εγείρει η εφαρμογή του υποδείγματος Goodhart-Tsomocos στην ανάλυση και διαχείριση των χρηματοπιστωτικών κρίσεων;

    1:18:05 Πώς επηρεάζεται το υπόδειγμα από την ανάπτυξη της οικονομικής επιστήμης ή, ακόμα από τις οικονομικές και πολιτικές εξελίξεις παγκοσμίως στο πέρασμα του χρόνου;

    1:20:15 Έχει δείξει προβλεπτική ισχύ το υπόδειγμά σας;

    1:21:20 Επίλογος